by Esmaeil Moradi | ژانویه 5, 2026 | Uncategorized
مجله معتبر فارن پالیسی در مقالهای پیرامون اعتراضات در ایران نوشته که مرکز ثقل مطالبات معترضان سرنگونی رژیم جمهوری اسلامی است. بر اساس این مقاله حمایت دونالد ترامپ از معترضان سران رژیم را به وحشت انداخته است.فارنپالیسی با انتشار یادداشتی تحلیلی به بررسی سناریوهای احتمالی آینده اعتراضات جاری در ایران پرداخته است. این مجله معتبر سیاسی بینالمللی با اشاره به فروپاشی اقتصادی به عنوان نیروی محرکه این اعتراضات نوشت: «اعتراضات از بازار تهران آغاز شد، بهسرعت به دیگر شهرهای بزرگ و دانشگاهها گسترش یافت و مهمترین ناآرامیها از زمان خیزش سال ۲۰۲۲ پس از مرگ مهسا امینی را رقم زد.»
اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه وله
فارنپالیسی با طرح این پرسش که آیا این اعتراضات میتواند به یک چالش ملی پایدار علیه جمهوری اسلامی تبدیل شود یا نه، به شباهتها و تفاوتهای این اعتراضات با جنبش زن، زندگی، آزادی پرداخت و نوشت: «مقایسه میان این دو دوره اعتراض، هم تداوم و هم دگرگونی را در پویاییهای اعتراضی ایران نشان میدهد. با وجود تفاوت در خاستگاهها، هر دو بازتاب نارضایتیهای ساختاری عمیق و شکافی غیرقابلپرکردن میان دولت و جامعه هستند».
دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید
این تحلیل با اشاره به گزارشهایی از سرکوب خشن، از جمله کشتار حکومتی، بازداشتهای گسترده و ارعاب، مینویسد که سرکوب همچنان ابزار اصلی اعمال زور رژیم است.
بر اساس این تحلیل، این اعتراضات در مراحل اولیه خود در مقایسه با خیزش مهسا، “گستردهتر و عمیقتر” است و “اعتراضات از نظر جغرافیایی فراگیرتر بوده و شهرهای بزرگ مانند تهران، اصفهان، مشهد و همدان را دربرگرفته و به شهرهای کوچکتر و مناطق حاشیهنشین اقتصادی نیز کشیده شده است.”
تحلیل فارنپالیسی با اشاره به اظهارات اخیر ترامپ مبنی بر احتمال مداخله آمریکا برای حمایت از معترضان ایرانی مینویسد: «این اقدامی بیسابقه خواهد بود و بیتردید ترس جمهوری اسلامی از ترامپ، غیرقابلپیشبینی بودن او و آمادگیاش برای پذیرش ریسک را تقویت میکند.»
بیشتر بخوانید: هفته اول اعتراضات؛ در ۴۶ شهر و ۲۲ استان تجمعات ادامه دارد
فارنپالیسی با اشاره به وضعیت دشوار حکومت ایران پس از سقوط متحدان و شبکه نیابتیاش و نیز خسارات جدی به برنامه هستهای به دلیل حملات نظامی اسرائیل و ایالات متحده مینویسد که خامنهای همچنان تظاهرات جاری را مانند اعتراضات قبلی، بخشی از جنگ نرم غرب علیه جمهوری اسلامی میداند.
این مجله سیاسی در ادامه با یادآوری شعارهای جنبش زن، زندگی، آزادی مینویسد: «شعارهای جدید بهطور فزاینده بازتابدهنده گرایشهای سلطنتطلبانه هستند و شعارهایی مانند “جاوید شاه” و “این آخرین نبرده/ پهلوی برمیگرده” در شهرهایی که اعتراضات در آنها متمرکز است طنینانداز شدهاند.»
به گفته فارنپالیسی، “این شعارها نشاندهنده احیای علاقه به میراث پهلوی و فراخوانهای آشکار برای بازگشت ولیعهد، رضا پهلوی هستند و این امر، “نشاندهنده فاصلهگیری معنادار از چارچوب عمدتا جمهوریخواهانه و حقوقمحور جنبش مهسا است.”
این تحلیل میافزاید: «اگر اعتراضات اقتصادی امروز بهگونهای گسترش یابد که کارگران، جمعیتهای روستایی و نیروی کار سازمانیافته را نیز دربرگیرد، میتواند به چالشی پایدارتر تبدیل شود. بهنظر میرسد که رژیم از این خطر آگاه است. وعدههای گفتوگو و استعفای رئیس کل بانک مرکزی بازتاب تلاشهایی برای مهار ناآرامی پیش از گسترش بیشتر آن است.»
نویسنده فارنپالیسی در ادامه مینویسد: «با این حال، اینها ترفندهای ظاهری هستند. پیشنهادهای دولت برای گفتوگو با معترضان توخالی بهنظر میرسد، زیرا این اقدام هم بهعنوان سوپاپ فشار در عرصه بینالمللی، برای غربیهای سادهباوری که باور دارند نظام سیاسی ایران قابلیت اصلاح دارد، و هم در داخل کشور طراحی شده است.»
تحلیل یادشده در پایان با اشاره به این که هم خیزش مهسا و هم جنبش کنونی، “شکافی عمیق و حلنشده میان حکومت و جامعه ایران را آشکار میکنند” مینویسد: «اولی اقتدار اخلاقی رژیم را در هم شکست. دومی بنیانهای اقتصادی آن را تهدید میکند.»
نویسنده در پایان با طرح این پرسش که آیا اعتراضات به تداوم خیزش قبلی تبدیل میشود یا زیر فشار سرکوب فروکش میکند، مینویسد که این امر، “به وحدت میان طبقات اجتماعی، به توان معترضان در تبدیل درد اقتصادی به مطالبات سیاسی منسجم، و به توان تظاهرات در ایجاد شکاف در نیروهای امنیتی و در میان نخبگان سیاسی جمهوری اسلامی بستگی خواهد داشت.”
فارنپالیسی تحلیل خود را این گونه به پایان میبرد که پرسش، دیگر این نیست که آیا تغییر ممکن است، بلکه این است که آیا شرایط سرانجام اجازه خواهد داد این تغییر دوام بیاورد یا نه. مرکز ثقل جنبش اعتراضی دیگر اصلاح نبوده و کل نظام و سرنگونی آن را هدف گرفته است.
by Esmaeil Moradi | ژانویه 5, 2026 | Uncategorized
در نهمین روز اعتراضات، شهرها و مناطق مختلفی به خیزش ضد حکومتی پیوستند. نیروهای امنیتی با دستور مقامات دست به سرکوب و کشتار معترضان زدند. همزمان بهای دلار در پایان روز نهم به بیش از ۱۴۴ هزار تومان جهش کرد.موج جدید اعتراضات سراسری در شهرهای مختلف ایران از روز یکشنبه ۷ دیماه در پی اعتصاب شماری از کسبه و بازاریان تهران در اعتراض به افزایش افسارگسیخته بهای دلار آغاز شد. این اعتراضها بهسرعت به سراسر کشور گسترش یافت و معترضان شعارهای ضدحکومتی سردادند.
خبرهای کوتاه و فشرده درباره این اعتراضها را در این مجموعه بخوانید.
اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه وله
دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید
جهش انفجاری قیمت دلار به بیش از ۱۴۴ هزار تومان در بحبوحه اعتراضات
سایتهای اعلام نرخ ارز و طلا در ایران عصر دوشنبه ۱۵ دیماه در بحبوحه گسترش خیزش سراسری و اعتراضات در سراسر کشور از افزایش قیمت دلار تا بیش از ۱۴۴ هزار تومان خبر دادند.
این جهش انفجاری دلار و بیارزش شدن ریال در شرایطی رخ میدهد که قیمت دلار در هفته پیش و پس از معرفی عبدالناصر همتی به سمت رئیس جدید بانک مرکزی، تا ۱۳۵ هزار تومان پایین آمده بود.
با شدت گرفتن اعتراضات بازار و گسترش آن به شهرهای مختلف کشور اینک به نظر میرسد که کنترل ارز از دست دولت خارج شده است.
بر اساس آخرین گزارشها تا لحظه تنظیم این خبر، نرخ یورو در روز دوشنبه به بیش از ۱۶۸ هزار تومان و پوند انگلیس نیز به بیش از ۱۹۴ هزار تومان رسیده است.
دولت جمهوری اسلامی برای کنترل اوضاع تا کنون تلاش کرده است با وعده اعطای کالابرگ، اعتراضات را خاموش کند اما تا کنون موفق به این کار نشده است. دولت از روزهای گذشته اعلام کرد که در قالب این طرح، بهازای هر فرد، یک میلیون تومان در نظر گرفته شده و دولت “علیالحساب اعتبار چهار ماه را برای مردم واریز کرده است.”
بر اساس اعلام رسانههای دولتی، این طرح برای تامین ۱۱ قلم کالا برای مردم اعلام شده و “افراد میتوانند با این اعتبار لبنیات شامل شیر، پنیر و ماست؛ گوشت قرمز؛ تخم مرغ؛ روغن؛ ماکارونی؛ برنج؛ قند؛ شکر و حبوبات در بیش از ۲۰۰ هزار فروشگاه را خریداری کنند.”
با این حال، کارشناسان میگویند این گونه اقدامات، فشار بیشتری بر بازارها وارد میکند و افزون بر رکود اقتصادی بیشتر، منجر به افزایش قیمت کالاهای اساسی خواهد شد.
در حال حاضر بر اساس اعلام برخی از رسانههای داخل ایران، روغن در بیشتر فروشگاهها ناموجود شده و بعضی از فروشگاهها نیز روغن را به قیمت سه برابر قیمت قبل میفروشند.
در همین راستا، کانال تلگرامی اعتراض مدنی بازار گزارش داد که روغن پنج کیلویی از حدود ۵۶۰ هزار تومان به نزدیک دو میلیون تومان رسیده است.
اقدامات دولت برای خاموش کردن شعله اعتراضات در شرایطی صورت میگیرد که در نهمین روز اعتراضات سراسری، تجمعهای اعتراضی و اعتصابها همچنان تداوم داشت.
طبق گزارشهای رسیده و ویدئوهای منتشر شده در رسانههای اجتماعی، مغازهها در چندین شهر کشور به خصوص در مناطقی از تهران، مناطقی در کرج، مرودشت، کازرون و بندر گناوه نیز در روز دوشنبه تعطیل و در اعتصاب بودند.
تصاویر منتشر شده در شبکههای اجتماعی همچنین حاکی از آن است که نیروهای موسوم به یگان ویژه در برخی مناطق پایتخت از جمله مقابل دانشگاه تهران در حالت آمادهباش به سر میبردند.
اعتراضات جاری در ابتدا از سوی بازاریان تهران در اعتراض به نوسانات شدید ارز و بحران اقتصادی شروع شده بود اما طی مدت کوتاهی گسترش پیدا کرد و دامنه آن به شهرهای مختلف کشیده شد و به اعتراضات ضدحکومتی و با شعارهایی برای براندازی جمهوری اسلامی تبدیل شد.
استانداری تهران مدارس تهران را ۲ روز غیرحضوری اعلام کرد
در حالیکه اعتراضات و اعتصابات شتاب بیشتری یافته به گزارش رسانههای داخل ایران، استانداری تهران اعلام کرد که “بهعلت آلودگی هوا”، روزهای سهشنبه و چهارشنبه مدارس تهران بهاستثناء دماوند، فیروزکوه و رباطکریم، تعطیل و آموزش به شکل غیرحضوری خواهد بود و همچنین طرح زوج و فرد نیز از در خانهها اجرا میشود.
بر اساس این گزارش، کارگروه اضطرار آلودگی هوای استان تهران، از تعطیلی مهدکودک و پیش دبستانیها و همچنین مجازی شدن کلاس درس مدارس در کلیه مقاطع تحصیلی در استان تهران به استثنای رباط کریم، فیروزکوه، دماوند و پردیس در روزهای ۱۶ و ۱۷ دی ماه خبر داده است.
این کارگروه همچنین اعلام کرده که تردد کلیه کامیونها و وسایل نقلیه سنگین در سطح شهر به استثنای وسایل مربوط به حمل مواد غذایی، دارویی، سوخت، ناوگان حمل بتن “که در سامانه پلیس ثبت نام کردهاند و با مجوز پلیس راهور تهران بزرگ، اجازه تردد داشته باشند” ممنوع است.
اعلام این تعطیلیها و محدودیتهای ترافیکی در بحبوحه اعتراضات مردمی این گمان را که این تصمیم، ارتباطی به وضعیت آلودگی هوا نداشته و در چارچوب تدابیر امنیتی حکومت اتخاذ شده تقویت میکند.
دعوت “شورای حقوقدانان برای ایران دموکراتیک” از وکلا برای پیوستن به مردم
شورای حقوقدانان برای ایران دموکراتیک با انتشار بیانیهای از حقوقدانان و وکلای دادگستریخواست تا به “جنبش حقخواهی” مردم در ایران بپیوندند.
در بیانیه این شورا با اشاره به “افزایش نگرانکننده خشونت، سرکوب سازمانیافته و کشته شدن شماری از شهروندان معترض” آمده است: «این وضعیت، به ویژه پس از اظهارات اخیر رهبر جمهوری اسلامی که عملا به منزله دستور تشدید برخورد قهرآمیز با معترضان تلقی میشود، وارد مرحلهای خطرناکتر شده و جان و کرامت انسانی شهروندان را بیش از پیش در معرض تهدید قرار داده است.»
شورای حقوقدانان برای ایران دموکراتیک در ادامه بیانیه خود با تاکید بر اصول بنیادین حقوق بشر، حاکمیت قانون و حق اعتراض مسالمتآمیز، افزود: «سکوت در برابر نقض آشکار حق بر زندگی شرافتمندانه، منع سرکوب و شکنجه، اعدام، بازداشتهای خودسرانه و محرومیت شهروندان از حقوق ابتدایی و اساسی خود، به معنای عادیسازی بیقانونی و تضعیف بنیان عدالت است.»
این شورا در ادامه از وکلای مستقل دعوت کرده که در چارچوب فعالیتهای حرفهای و وظایف اخلاقی خود، چه از طریق پذیرش و پیگیری پرونده بازداشتشدگان، چه با مستندسازی نقض حقوق بشر، چه با اطلاعرسانی حقوقی و ایستادگی در برابر امنیتیسازی حق دفاع و چه با قرار گرفتن در کنار دیگر شهروندان برای مطالبه حقوق اساسی و انسانی خود، ، “برای حمایت حقوقی از شهروندان و معترضان وارد عمل شوند.”
اذعان وزیر ارتباطات جمهوری اسلامی به محدودیت اینترنت
ستار هاشمی، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات جمهوری اسلامی با اشاره به محدودیتهای ایجاد شده در وضعیت دسترسی به اینترنت در جریان اعتراضات سراسری، گفت: «برآوردها نشان میدهد بیش از ده میلیون نفر از شهروندان کشور، بهصورت مستقیم یا غیرمستقیم، زندگی و معیشت آنها از فضای زیرساختی ارتباطات کشور تأثیر میپذیرد.»
هاشمی با بیان این ادعا که “مردم مطالبات و اعتراضهایی دارند” گفت که “نگرانی جدی نسبت به آسیب دیدن کسبوکارها در صورت اختلال یا قطع اینترنت نیز وجود دارد و این دغدغه، کاملاً قابل فهم است.”
به گزارش رسانههای داخلی ایران، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات جمهوری اسلامی در ادامه افزود: «بحث قطع یا محدودسازی اینترنت، یک اقدام مطلق و همیشگی نیست بلکه تابع شرایط خاص است و تصمیمها در این حوزه با در نظر گرفتن ملاحظات امنیتی، معیشتی و حفظ جان شهروندان اتخاذ میشود.»
ادعای معاون استانداری قم: نوجوان ۱۷ ساله با سلاح سازمانی نیروهای انتظامی کشته نشده است
مرتضی حیدری معاون سیاسی امنیتی استانداری قم در اظهاراتی عجیب با انکار نقش نیروی انتظامی در کشته شدن دو نفر در جریان اعتراضات ، مدعی شد که “پروتکل” نیروهای انتظامی صرفا استفاده از تیر ساچمهای پلاستیکی است و کشته شدن نوجوان ۱۷ ساله با “تیر ساچمهای فلزی” اتفاق افتاده که “اصلا سلاح مورد استفاده نیروی انتظامی در آن شب نبوده است.”
حیدری ضمن تایید این که در اعتراضات قم “دو نفر کشته شدهاند” ادعا کرد که یک شهروند ۳۴ ساله بر اثر حمل نارنجک دستی جان باخته که به دلیل ناشی بودن، نارنجک دردست وی منفجر شده است.
معاون سیاسی امنیتی استانداری قم همچنین مدعی شد: «دومین نفر که در این ایام کشته شده است یک نوجوان ۱۷ ساله بوده است که بدون اینکه در این ماجرا مشارکت داشته باشد با شلیک سلاح غیرسازمانی کشته شده؛ یعنی تیر شلیک شده جزو سلاحهای سازمانی نیروهای انتظامی ما نبوده است.»
حیدری با بیان اینکه تعدادی از معترضان نیز بازداشت شده و در بازجویی به سر میبرند گفت: «برخی از بازداشتشدگان با اخذ تعهد آزاد میشوند؛ افرادی هم که بیگناه تشخیص داده شوند بلافاصله آزاد میشوند. برخی از این افراد از سایر شهرستانها و از جاهای دیگر به قم آمدهاند و اهل قم نیستند.»
او در ادامه با بیان این که آماری از بازداشتشدگان در دست ندارد مدعی شد که در حال حاضر “وضعیت کاملا آرام است”
کلاه با نوشته “عظمت را دوباره به ایران بازگردانیم” در دست ترامپ
لیندسی گراهام، سناتور جمهوریخواه ایالات متحده آمریکا با انتشار تصویر خود به همراه دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا در اکس نوشت: «یک روز عالی دیگر در کنار رئیسجمهوری که آمریکا را در داخل و خارج از کشور، قدرتمندتر از همیشه بازگردانده است. خداوند فرمانده کل قوای ما و همه مردان و زنان شجاعی را که تحت فرمان او خدمت میکنند، حفظ کند.»
گراهام در ادامه پیام خود با اشاره به اعتراضات جاری در ایران نوشت: «من به آمریکایی بودن خود افتخار میکنم. خداوند افراد شجاع ایران را که در برابر استبداد ایستادهاند، حفظ و حمایت کند.»
در تصویری که این سناتور مشهور و بانفوذ منتشر کرده، ترامپ در حالی دیده میشود که کلاهی در دست گرفته که بر روی آن نوشته شده “عظمت را دوباره به ایران بازگردانیم”
این شعار اشارهای به شعار انتخاباتی ترامپ در انتخابات ریاستجمهوری آمریکا یعنی “عظمت را دوباره به آمریکا بازگردانیم” است.
نتانیاهو: احتمال دارد که مردم ایران در آستانه لحظهای سرنوشتساز قرار گرفته باشند
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، در جریان سخنرانی خود در کنست، پارلمان این کشور در روز دوشنبه ۵ ژانوایه با اشاره به این که اسرائیل و ایالات متحده “بر سر مسائل کلان با هم توافق دارند و در بعضی مسائل، رویکردهای متفاوتی وجود دارد” گفت که دو طرف اختلافات خود را حلوفصل میکنند.
نتانیاهو همچنین با اشاره به اعتراضات جاری در ایران گفت که محتمل است مردم ایران در آستانه یک لحظه سرنوشتساز قرار داشته باشند و سرنوشتشان را به دست بگیرند.
او در ادامه از آن چه که “تصمیم قاطع” ترامپ و “اقدام جسورانه ارتش آمریکا در ونزوئلا” خواند، حمایت کرد.
نتانیاهو افزود در حال حاضر یک نبرد جهانی بین کشورهای نماینده آزادی و کشورهای تهدیدکننده نظم جهانی در جریان است.
نتانیاهو در عین حال به حکومت ایران نسبت به هرگونه حمله به اسرائیل هشدار داد و گفت: «اگر اسرائیل هدف حمله قرار گیرد، ایران با پیامدهای بسیار شدید روبهرو خواهد شد.»
در همین راستا خبرگزاری رویترز گزارش داد که مقامهای حکومت ایران در شرایطی که زیر فشار اعتراضات داخلی قرار دارند، بهطور خصوصی از احتمال ازسرگیری حمله اسرائیل ابراز نگرانی میکنند.
هشدار شبکه حقوق بشری کردستان نسبت به محاصره بیمارستان در ایلام
شبکه حقوق بشر کردستان روز دوشنبه پانزدهم دیماه اعلام کرد که بیمارستان امام خمینی در شهر ایلام تحت محاصره نیروهای نظامی و امنیتی جمهوری اسلامی قرار گرفته و مأموران چندین بار برای بازداشت مجروحان اعتراضات اخیر در شهرستان ملکشاهی یورش بردهاند.
این شبکه حقوق بشری با ابراز نگرانی شدید، این اقدامات را نقض فاحش حقوق بشر، از جمله حق دسترسی به درمان و مصونیت مراکز درمانی توصیف کرد و از نهادهای بینالمللی از جمله گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور حقوق بشر ایران و سازمان پزشکان بدون مرز خواست فوراً واکنش نشان دهند.
طبق بیانیه شبکه حقوق بشر کردستان، نیروهای امنیتی پس از سرکوب اعتراضات مسالمتآمیز در ملکشاهی در ۱۳ دیماه که منجر به کشته شدن دستکم سه نفر و زخمی شدن تعداد بیشتری شد، طی روزهای گذشته چندین بار به بیمارستان امام خمینی یورش بردهاند. گزارشها حاکی از تخریب درهای ورودی، ورود خشونتآمیز به بخشها، استفاده از گاز اشکآور و باتوم علیه شهروندان حاضر در محوطه، و شلیک گلوله است.
این شبکه افزود که این یورشها با مقاومت خانوادههای مجروحان و کادر درمان مواجه شده و تعدادی از کارکنان بیمارستان به دلیل حمایت از بیماران مورد ضرب و شتم قرار گرفتهاند. در نتیجه ارائه خدمات درمانی مختل شده و جان مجروحان و سایر بیماران، از جمله چند کودک در خطر جدی قرار گرفته است.
شبکه حقوق بشر کردستان تأکید کرد که محاصره مراکز درمانی و تلاش برای بازداشت مجروحان در وضعیت وخیم، نقض اصول بنیادین حقوق بشر است و از جامعه بینالمللی خواست تا جمهوری اسلامی را به پایان دادن فوری به این محاصره، توقف مداخله در مراکز درمانی و تضمین امنیت مجروحان و کادر درمان وادار کند.
بازداشت ۳ شهروند در شهرهای اقبالیه و رشت
خبرگزاری حقوق بشری هرانا گزارش داده که در جریان اعتراضات طی دو روز گذشته سه شهروند به نامهای نوید کوهرو و حسام قدیری در شهر رشت و محمد باباخانی در شهر اقبالیه از سوی نیروهای حکومتی بازداشت شدهاند.
طبق این گزارش، نوید کوهرو، دانشجوی پزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران و دارنده مدال نقره المپیاد زیستشناسی و نیز حسام قدیری، دانشجو و عضو انجمن علمی علوم سیاسی دانشگاه بهشتی است که شامگاه یکشنبه ۱۴ دیماه، در رشت از سوی نیروهای امنیتی بازداشت شدند.
این گزارش همچنین میافزاید که محمد باباخانی، ۳۱ ساله نیز روز شنبه ۱۳ دیماه در اقبالیه بازداشت شده است. بر اساس گزارش هرانا تا لحظه تنظیم این خبر، از نهاد بازداشتکننده و نیز محل نگهداری این ۳ شهروند اطلاعی در دست نیست.
سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی: اسرائیل در پی “تضعیف وحدت ملی” است
در بحبوحه گسترش اعتراضات مردمی در شهرهای مختلف کشورِ، اسماعیل بقایی سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی، بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل و آمریکا را به تحریک اعتراضات متهم کرد و بدون اشاره به خاستگاه اعتراضات، مدعی شد که اسرائیل، به دنبال “تضعیف وحدت ملی” است.
بقایی در نشست خبری هفتگی با بیان این ادعا که اسرائیل، “مصمم است از کوچکترین فرصت برای ایجاد تفرقه و تضعیف وحدت ملی” سوءاستفاده کند، رهبران اسرائیل را به “تحریک به خشونت” متهم کرد و گفت: «ما باید هوشیار بمانیم.»
نتانیاهو روز یکشنبه چهارم ژانویه ۲۰۲۶ (۱۴ دی) در آغاز نشست هفتگی کابینه این کشور، در بحبوحه اعتراضات گسترده در ایران، حمایت قاطع خود را از معترضان اعلام کرده و گفته بود که اسرائیل در کنار مردم ایران ایستاده است.
نتانیاهو روز گذشته گفته بود: «ما، دولت اسرائیل، کشور اسرائیل و سیاستهای شخصی من، با مبارزه مردم ایران و با آرمانهای آنان برای آزادی، رهایی و عدالت احساس همبستگی میکنیم. کاملاً محتمل است در لحظهای باشیم که مردم ایران سرنوشت خود را در دست بگیرند.»
بقایی سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی در واکنش به این سخنان، بدون اشاره به اقدامات خشونتبار حکومت در سرکوب معترضان مدعی شد که اقدامات و اظهارات برخی مقامات آمریکایی و اسرائیلی، “در قاموس بینالملل، ترغیب به خشونت و تروریسم است.”
بقایی همچنین ادعا کرد که مردم ایران “جنایت” اسرائیل و آمریکا را “فراموش نکردند و فریب این اظهارات را نمیخورند.”
این اظهارات در شرایطی بیان میشود که گروههای حقوق بشری اعلام کردهاند در جریان یک هفته ناآرامی در ایران، حداقل ۱۶ نفر کشته شدهاند.
بر اساس آخرین گزارشها اعتراضات در سراسر کشور گسترش یافته و اقدامات خشونتآمیز نیروهای امنیتی رژیم جمهوری اسلامی علیه معترضان همچنان ادامه دارد.
واکنش همایون شجریان به اعتراضات؛ لغو کنسرتهای اروپا
همایون شجریان، هنرمند و خواننده موسیقی سنتی ایران و فرزند محمدرضا شجریان در واکنش به اعتراضات جاری در ایران با انتشار پستی در حساب کاربری خود در اینستاگرام نوشت: «این روزها، تمام جانمان از آنچه بر مردم این سرزمین میگذرد به درد آمده است و اندوهگینِ رنج مردمان بیدفاعی هستیم که با خشونت روبهرو شدهاند؛ مردمی که کشته، زخمی یا دستگیر شدند، تنها بهخاطر آنکه دردهایشان را فریاد کردند.»
همایون شجریان در ادامه پست خود نوشت: «با این حجم از رنج و اندوه، اجرای کنسرت برای من ممکن نیست.»
این هنرمند در بخش پایانی پیام خود با اشاره به این که “سوگوار و هم دل” هموطنان خود است، از لغو کنسرتهای پیشرو در اروپا خبر داد و نوشت: «از سر همدلی و همراهی با هموطنان عزیزم، کنسرتهای پیشِ رو در اروپا را لغو کردم؛ چرا که اجرای کنسرت در این روزگار تلخ و با احوالی که مردم عزیزمان دارند، برای من مقدور نیست.»
پخش اعترافات اجباری یکی از معترضان بازداشتشده در تهران
نیروی انتظامی جمهوری اسلامی از بازداشت یکی از معترضان در تهران خبر داد و مدعی شد، این فرد “عامل موساد” است. همچنین ویدئویی از اعترافات اجباری این شهروند منتشر شده است. خبرگزاری حقوق بشری هرانا با انتشار این خبر نوشت که مشخص نیست این اعترافات اجباری تحت چه شرایطی ضبط شده است.
خبرگزاری حکومتی مهر نیز مدعی شد که این شهروند بازداشتشده “با یک سازمان مستقر در آلمان” ارتباط دارد و “فعالیت خود را از طریق شبکه اجتماعی اینستاگرام و با شناسایی افرادی که پستهای خاصی را لایک میکردند آغاز کرده است.”
این شهروند در این ویدئو که سناریویی مشابه با اعترافات اجباری پیشین معترضان دارد میگوید که افرادی در خارج از کشور به او گفتهاند که “در ازای انجام برخی اقدامات، راهنمایی و آموزش کامل دریافت میکند.”
او در ادامه این اعترافات اجباری میگوید که در مراحل اولیه، “آموزشهای صفر تا صد استفاده از تلفن همراه” و نحوه ارتباطگیری” به او داده شده و “ماموریتهایی برای حضور در اماکن شلوغ و جمعآوری اطلاعات به وی محول شده است.”
سناریوهای اعترافات اجباری از معترضان بازداشتشده در سالهای گذشته اغلب یکسان و تکراری بودهاند. به نظر میرسد عوامل تبلیغات حکومتی با وجود این که پیش از این، بیاثر بودن چنین اقداماتی را تجربه کردهاند اما قصد دارند که همچنان از روشهای پیشین برای سرکوب اعتراضات استفاده کنند.
امید نوریپور، نماینده پارلمان آلمان، خواستار حمایت اروپا از معترضان در ایران شد
امید نوریپور، نماینده حزب سبزها و نایب رئیس پارلمان آلمان، از دولت فدرال این کشور خواست تا واکنشی روشن و قاطع نسبت به خشونت دولتی علیه معترضان در ایران نشان دهد. نوریپور به خبرگزاری آلمان گفت، مردم ایران به دلیل وضعیت فاجعهبار اقتصادی و “استبداد رژیمی” که جز پارانویا (سوءظن شدید) چیزی نمیشناسد، در نهایت استیصال قرار دارند. او افزود: «نمیدانم چرا دولت فدرال خویشتنداری نشان میدهد. [دولت] باید وارد عمل شود.»
این نماینده آلمانی متولد ایران از دولت فردریش مرتس، صدراعظم آلمان، خواست تا برای قرار دادن نام سپاه پاسداران در فهرست سازمانهای تروریستی اتحادیه اروپا تلاش کند. او در عین حال تأکید کرد، یوهان وادهفول وزیر خارجه آلمان نیز باید فورا با شرکای منطقهای مانند جمهوری آذربایجان، عراق و پاکستان وارد گفتوگو شود.
نوریپور همچنین خواستار دیدار مرتس و وادهفول با نمایندگان جامعه مدنی ایران شد و گفت: «مردم ایران به حمایت نیاز دارند. دولت فدرال باید دستکم به معترضان این پیام را بدهد که به آنها توجه میکند.»
این سیاستمدار آلمانی در واکنش به تهدید دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در رابطه با احتمال اقدام نظامی در ایران گفت: «واکنشهایی که از ایران به من میرسد، دوگانه است: بسیاری در آنجا خواهان تغییر رژیم هستند. اما مداخلات سالهای اخیر و همچنین اکنون در ونزوئلا نشان میدهد که ترامپ برنامهای برای پیامدهای آن ندارد. از همین رو من بسیار محتاط هستم. اما این موضوع نباید بهانهای برای اروپاییها باشد که همچنان دست روی دست بگذارند و سکوت کنند.»
به گزارش سازمان دیدهبان حقوق بشر در اعتراضات سراسری اخیر دستکم ۱۹ نفر در ایران کشته شدهاند.
سایت حقوق بشری هرانا نیز شمار کشتهشدگان تا روز ۱۴ دیماه را حداقل ۱۹ تن اعلام کرده و گزارش داد، دستکم ۹۸۰ شهروند نیز بازداشت شدهاند.
شروع تجمع اعتراضی مردم یاسوج؛ بازداشتهای گستره در ایلام
کانال تلگرامی “اعتراض مدنی بازار” از شروع تجمع اعتراضی مردم یاسوج خبر داده است. این کانال همچنین با اشاره به ناآرامیها در ایلام، از این شهر گزارش داده که شب گذشته دستکم ۲۰۰ نفر در مقابل چشم مردم بازداشت شدهاند.
بنا بر این گزارش، شاهدان عینی میگویند که این بازداشتها به طور گسترده و سازمانیافته صورت گرفته و افراد “با اتوبوس منتقل شدهاند.”
کانال تلگرامی اعتراض مدنی بازار با “ملتهب” نامیدن این شهر مینویسد، این میزان بازداشت در زمان کوتاه، نگرانیهایی جدی را در خصوص سرنوشت افراد بازداشتشده و محل نگهداری آنها ایجاد کرده است.
این کانال همچنین از شعلهور شدن اعتراضاتی در بازار ملت (چراغ برق) تهران در روز دوشنبه ۱۵ دی ماه و حضور گسترده نیروهای امنیتی و یگانهای انتظامی در محل تجمات در تهران خبر داده است.
بر اساس گزارشهای میدانی رسیده به این کانال تلگرامی، کسبوکار در بازار رضا بهشدت کاهش یافته و فضای بازار، “خلوت و کمرونق” گزارش شده و “خرید و فروش تقریبا متوقف شده است.”
بیانیه “کانون نویسندگان ایران” در حمایت از اعتراضات
“کانون نویسندگان ایران” با انتشار بیانیهای از “حق بیچون و چرای اعتراض” مردم حمایت کرده و از همه نویسندگان، هنرمندان آزادیخواه و نهادهای همسو در سراسر جهان خواسته تا “صدای رسای حمایت از مردم ایران باشند و اجازه ندهند حکومت بار دیگر زندانها و گورستانها را از معترضان پر کند.”
در این بیانیه با اشاره به اینکه جمهوری اسلامی بنیان خود را بر “کشتار و شکنجه و حبس مخالفان و منتقدان و آزادیخواهان” بنا گذاشته، گفته شده است که حکومت همواره هر گونه اعتراض خیابانی را با “الگویی یکسان” از طریق “شلیک مستقیم به معترضان و پروندهسازی برای بازداشتشدگان” پاسخ داده است.
کانون نویسندگان ایران با رد هرگونه مداخله و “تجاوز” خارجی تأکید کرده است: «بیشک آزادی با بمب و موشک قدرتهای غارتگر از آسمان نازل نمیشود.»
در این بیانیه آمده است: «تحقق آزادی در گرو اراده مردمانیست که از ریشه رنجهای خود آگاهاند، گرد این آگاهی به هم پیوستهاند و با حفظ استقلال از استثمارگران داخلی و خارجی به ستیز با وضع موجود برخاستهاند؛ مردمانی که نه معطل تکرار گذشتههای موهوم و منادیاناش میمانند و نه در انتظار مصلحان جعلیاند، بلکه خود دستبهکار دگرگون کردن اکنون و ساختن آینده میشوند.»
by Esmaeil Moradi | ژانویه 5, 2026 | Uncategorized
همزمان با ادامه سرکوب شدید معترضان در ایران دونالد ترامپ بار دیگر به حکومت ایران هشدار داد که اگر دست به کشتار معترضان بزند، “ضربه بسیار سختی” از آمریکا خواهد خورد. روزنامه تایمز از “طرح فرار خامنهای” گزارش داد.دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز یکشنبه ۱۴ دی (چهارم ژانویه) در گفتوگو با خبرنگاران در هواپیمای اختصاصی ریاستجمهوری (ایر فورس وان) بار دیگر به حکومت ایران نسبت به سرکوب خشونتآمیز اعتراضات هشدار داد.
او گفت: «ما این موضوع را با دقت بسیاری زیر نظر داریم. اگر آنها [حکومت جمهوری اسلامی] مثل گذشته شروع به کشتن مردم کنند، فکر میکنم از سوی ایالات متحده ضربه بسیار سختی خواهند خورد.»
ترامپ پیشتر نیز با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی “تروث سوشال” خود به حکومت ایران هشدار داده و گفته بود، اگر ایران “به معترضان مسالمتجو شلیک کند و آنها را به طرز خشونتآمیزی بکشد، که روش معمول آنهاست، آمریکا به نجات آنها خواهد رفت.”
اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه وله
حساب وزارت خارجه آمریکا به فارسی در شبکه اکس نیز با انتشار تصویری از ترامپ که او را میان مارکو روبیو، وزیر خارجه و همچنین جان رتکلیف، رئیس سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا) نشان میدهد، با نقل جملهای از روبیو نوشت: «رئیسجمهور ترامپ مرد عمل است. اگر نمیدانستید، حالا میدانید.»
ویدئوها و گزارشهای منتشره در شبکههای اجتماعی نشان میدهند که تظاهرات و اعتراضات شبانه در ایران شامگاه یکشنبه ادامه داشته است. طبق گزارشها، مأموران امنیتی با یورش به بیمارستان “امام خمینی” شهر ایلام و شکستن درها، به داخل اتاقها حمله کرده و درصدد تعقیب و دستگیری مجروحان و ربایش پیکر کشتهشدگان بودهاند.
ویدئوهای منتشره نشان میدهند که مأموران با گاز اشکآور و باتون به مردم داخل بیمارستان حمله و به سوی آنها شلیک کردهاند. پس از سرکوب خونین اعتراضات در ملکشاهی ایلام شماری از مجروحان به این بیمارستان منتقل شده بودند.
بنا بر گزارشها، در شهر ساری نیز بهرغم فضای به شدت امنیتی و حضور گسترده مأموران امنیتی، معترضان به خیابان آمده و شعار دادند. در ویدئوها دیده میشود که تعداد زیادی از مردم در خیابان قارن این شهر، سرود “ای ایران” را همخوانی میکنند و شعار “مرگ بر دیکتاتور” سر میدهند.
در شهرستان سنگسر (مهدیشهر) استان سمنان نیز شمار زیادی از مردم شامگاه یکشنبه تظاهرات کردند و شعارهایی ضد حکومتی و “سنگسری با غیرت” و همچنین “جاوید شاه” سر دادند.
در شهرستان سامان در استان چهارمحال و بختیاری نیز تجمعات اعتراضی شکل گرفت. ویدئوهای منتشره حاکی از درگیری مردم با نیروهای سرکوبگر بوده است.
در شهر همدان نیز مردم بار دیگر به خیابانها آمدند. ویدئویی از این شهر منتشر شده که نشان میدهد معترضان یک نیروی شبهنظامی بسیجی را که به سوی مردم تیراندازی کرده بود، خلع سلاح میکنند.
در مشکان (نیریز) استان فارس، یاسوج، بوشهر، اراک، بابل، لاهیجان و کرمانشاه نیز گزارشهایی از اعتراضات مردمی در شامگاه یکشنبه منتشر شدهاند. ویدئوهای منتشره نشان میدهند که در برخی محلههای تهران نظیر مشیریه، نازیآباد و هفتحوض نیز معترضان تجمع کرده و علیه حکومت و نیروهای امنیتی شعار دادند.
پمپئو: فروپاشی همزمان حکومتهای ایران و ونزوئلا تحولی مثبت است
در همین حال مایک پمپئو، وزیر خارجه پیشین آمریکا، با انتشار یادداشتی در نشریه “نیویورک پست” با اشاره به دستگیری نیکلاس مادورو رئیسجمهور ونزوئلا و اعتراضات مردمی در ایران، نوشت که “فروپاشی همزمان” این حکومتها تحولی “مثبت و خوشایند” است و “میتواند جهان را به سمت بهتر شدن تغییر دهد.”
پمپئو در عین حال هشدار داد که مرحله پس از این تحولات اهمیت حیاتی دارد. او نوشت: «اگر این مسیر را درست طی کنیم، این ظرفیت وجود دارد که لحظهای واقعاً تاریخی از تغییرات مثبت در جهان رقم بخورد. اما برای تحقق این هدف، باید از گذارهای دموکراتیک در هر دو کشور حمایت کنیم تا دولتهایی باثبات، پایدار و همسو با آمریکا که نماینده اراده مردم باشند، بتوانند شکل بگیرند.»
بیشتر بخوانید: پیام سقوط مادورو برای تهران: رهبری ایران هدف نظامی آمریکا است
پمپئو در ادامه این مقاله با تأکید بر حمایت از مردم ایران از سوی آمریکا خاطرنشان ساخت: «موج کنونی اعتراضات مردمی علیه رژیم فاسد تهران این ظرفیت را دارد که به آنچه خیزشهای پیشین نتوانستند دست یابند، برسد: پایان دادن به این دیکتاتوری شرور و دینی. چه امروز رخ دهد، چه فردا یا پنج سال دیگر، فروپاشی جمهوری اسلامی اجتنابناپذیر است. پرسش این است که چه چیزی جایگزین آن خواهد شد؟»
وزیر خارجه پیشین آمریکا حمایت از گذارهای دموکراتیک در ونزوئلا و ایران را نه یک اقدام “صرفا احساسی و رمانتیک”، بلکه “ابزاری برای پیشبرد منافع عمیق راهبردی آمریکا” دانست.
گزارش “تایمز” از “طرح فرار علی خامنهای”
از سوی دیگر روزنامه بریتانیایی “تایمز” با استناد به منابع اطلاعاتی نوشت که رهبر جمهوری اسلامی در صورت بالاگرفتن اعتراضات و ریزش احتمالی نیروهای امنیتی، طرحی برای فرار از تهران به همراه حلقهای نزدیک، متشکل از حداکثر ۲۰ نفر از دستیاران و اعضای خانوادهاش دارد.
یک منبع اطلاعاتی به این روزنامه گفت: «طرح جایگزین این است که خامنهای و حلقه بسیار نزدیک اطرافیان و خانوادهاش از جمله مجتبی، پسر و جانشین احتمالی او، کشور را ترک کنند.»
بن سبطی، پژوهشگر مسائل ایران و اسرائیل که پس از خروج از ایران سابقه فعالیت چندیندههای در نهادهای اطلاعاتی اسرائیل را داشته، به تایمز گفت که علی خامنهای به مسکو فرار میکند، “چون جای دیگری ندارد.” او افزود خامنهای “همچنین پوتین را تحسین میکند و از نظر او فرهنگ ایرانی نزدیکی بیشتری به فرهنگ روسی دارد.”
دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید
تایمز نوشت طرح فرار احتمالی خامنهای از ایران از فرار بشار اسد، دیکتاتور پیشین سوریه، الهام گرفته شده است. این منبع اطلاعاتی به این روزنامه گفت “آنها مسیر خروجی از تهران را در صورت احساس نیاز به فرار طراحی کردهاند” که شامل “جمعآوری داراییها، املاک در خارج از کشور و پول نقد برای تسهیل خروج امن” میشود.
بشار اسد، رئیسجمهور مخلوع سوریه، دسامبر ۲۰۲۴ پس از پیشروی نیروهای مخالف به رهبری احمد شرع به سمت دمشق و یورش آنان به پایتخت، همراه با اعضای خانوادهاش با هواپیما به مسکو گریخت
by Esmaeil Moradi | ژانویه 4, 2026 | Uncategorized
حمله نظامی آمریکا به ونزوئلا و بازداشت مادورو نه تنها مختصات ژئوپلیتیک آمریکای لاتین را به شکلی بنیادی دگرگون ساخته، بلکه زنگ خطر را برای دیگر متحدان اصلی کاراکاس، به ویژه جمهوری اسلامی ایران، به صدا درآورده است.نیروهای آمریکایی به دستور دونالد ترامپ، رئیسجمهوری ایالات متحده، با حمله نظامی به کاراکاس، پایتخت ونزوئلا، نیکلاس مادورو، رئیس جمهور این کشور، و همسرش سیلیا فلورس را روز شنبه (۳ ژانویه ۲۰۲۶) در عملیاتی نظامی بازداشت و از ونزوئلا خارج کردند. هر دوی آنها در حال حاضر در نیویورک در زندان به سر میبرند و قرار است به اتهام “توطئه در راستای تروریسم مرتبط با مواد مخدر” و همچنین “تجارت کوکائین” مورد محاکمه قرار گیرند.
این اقدام جسورانه و بیسابقه دولت دونالد ترامپ، که به طور مستقیم به سرنگونی یک رژیم مخالف انجامید، به مثابه یک مانیفست جدید در سیاست خارجی واشنگتن تلقی میشود؛ مانیفستی که خطوط قرمز دخالت نظامی را به شکلی بیسابقه جابجا کرده است.
این تحول شوکهکننده در کاراکاس، دقیقا در یکی از حساسترین برهههای داخلی ایران رخ داده است. در حالی که اعتراضات گسترده مردمی در شهرهای ایران، با انگیزههای معیشتی و سیاسی روز یکشنبه ۱۴ دیماه (۴ ژانویه) وارد هشتمین روز خود شده و ثبات حکومت را به چالش کشیده است، عملیات ونزوئلا یک معادله امنیتی-سیاسی پیچیده را پیش روی تهران قرار داده است. شرایط داخلی ایران، که با بحرانهای اقتصادی و نارضایتی عمیق مردمی گره خورده، حالا آسیبپذیری حکومت را در برابر فشارهای خارجی افزایش داده است.
اهمیت این تحولات زمانی دوچندان میشود که تهدید صریح و اخیر دونالد ترامپ علیه جمهوری اسلامی در حمایت از معترضان را به خاطر بیاوریم. ترامپ روز جمعه دوم ژانویه تهدید کرد که اگر جمهوری اسلامی هر معترضی را بکشد، آمریکا وارد عمل میشود.
هشدار ترامپ به جمهوری اسلامی در حالی صورت گرفت که بنا به اعلام مرکز آمار و اسناد سازمان حقوق بشری ههنگاو، تاکنون ۱۰ شهروند در اعتراضات مردمی در ایران کشته شده و بیش از ۸۰ نفر نیز بازداشت شدهاند.
در این گزارش تحلیلی، پیامدهای مستقیم و غیرمستقیم عملیات نظامی در ونزوئلا برای جمهوری اسلامی ایران در تقاطع سهگانه حمله خارجی، تهدید صریح آمریکا و اعتراضات داخلی بررسی میشود. هدف این تحلیل، سنجش این موضوع حیاتی است که آیا سقوط حکومت مادورو در ونزوئلا صرفا یک هشدار است، یا نقطه آغاز تغییر استراتژی واشنگتن در قبال رژیمهایی که آنها را تهدیدکننده میداند. آیا کابوس سقوط مادورو، میتواند به “اَبَر چالش” بقای حکومت تهران تبدیل شود و کاخ سفید را برای پیادهسازی الگویی مشابه در خاورمیانه ترغیب کند؟
“ترامپ ثابت کرد فقط حرف نمیزند”
به عقیده تحلیلگران سیاسی، حمله آمریکا به ونزوئلا و بازداشت مادورو میتواند چند پیام برای تهران داشته باشد. اولین پیام این است که ترامپ صرفا حرف نمیزند و دومین پیام نوع برخوردش با دولت ونزوئلاست و اینکه سعی کرد اولا عملیاتی را طراحی کند که طولانی نباشد، دوما حداکثر منافع را برای آمریکا داشته باشد و سوم این که در این عملیات به اپوزیسیون ونزوئلا بهایی نداد.
مجتبی نجفی، تحلیلگر مسائل سیاسی ایران، در اینباره به دویچه وله فارسی میگوید: «به عبارتی ما شاهد هستیم که دولت آمریکا از انقلاب در ونزوئلا استقبال نمیکند و بیشتر به دنبال این است که دولتی در راس کار باشد که منافع اقتصادی سیاسی ایالات متحده را تامین بکند.»
بیشتر بخوانید: تحلیل نشریه اکونومیست از اعتراضات سراسری در ایران
به باور این کارشناس، این شاید بدان معنا باشد که آمریکا چنانچه جمهوری اسلامی ایران تن به خواستههایی اعم از غنیسازی صفر دهد، در صورت حذف علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، با سایر اجزا و نهادهای حکومت به توافق برسد.
اما نکتهای که باید در نظر گرفت این است که در مورد جمهوری اسلامی صرفا نمیتوان بحث ایالات متحده را مطرح کرد زیرا یک پای قضیه هم دولت اسرائیل به عنوان یک بازیگر اصلی است.
به عقیده نجفی، در این پرونده تامین منافع اسرائیل هم برای آمریکا اهمیت و اولویت دارد.
او در ادامه توضیح میدهد: «در هر صورت اهمیت سقوط دولت ونزوئلا و بازداشت مادورو در این است که ترامپ نشان داده حتی حاضر به مصالحه به شرط اصلاحات عمیق در سیاست خارجی است و در مورد جمهوری اسلامی، میتواند در صورت پذیرش غنی سازی صفر اورانیوم و کاهش تهدیدها علیه اسرائيل، با نظام سیاسی مستقر در ایران سازش کند.»
اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه وله
به گفته این تحلیلگر مسائل سیاسی، ولی مساله اصلی این است که رهبر جمهوری اسلامی بر سر این گزارهها ایستاده و اگر ما بر اساس مدل ونزوئلا بخواهیم این وضعیت را تحلیل کنیم احتمالا برنامه دولت آمریکا حذف رهبر جمهوری اسلامی و تلاش برای مذاکره با سایر ارکان و نهادهای نظام سیاسی مستقر در تهران است.
پیام روشن ترامپ: «رهبر ایران هدف نظامی آمریکاست»
هشدار دونالد ترامپ مبنی بر اینکه آمریکا برای مداخله در ایران در صورت کشتن معترضان آماده و مهیا است—هشداری که تنها یک روز پیش از بازداشت مادورو صادر شد—یک پیام روشن را به تهران میفرستد. پیامی که به گفته دامون گلریز، تحلیلگر امور بینالملل و پژوهشگر انستیتوی ژئوپولیتیک در لاهه، معنایش برای تهران این است که فرمانده کل قوای ایران اکنون هدف اصلی نظامی آمریکاست. گواه آن نیز، واکنشهای قاطع و تند مقامات ایرانی از جمله علی لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی در واکنش به تهدید ترامپ است که در شبکه اجتماعی اکس نوشت: «مواظب سربازان خود باشید.» این واکنشها نشان میدهد پیام تهدید ترامپ به ترور خامنهای بهخوبی دریافت شده است.
بیشتر بخوانید: واکنش جهانی به سقوط مادورو؛ از خرسندی تا “پیچیدگی” و نگرانی
این تحلیلگر امور بینالملل به دویچه وله فارسی میگوید: «در حقیقت تهدید ترامپ به ترور خامنهای نشان دهنده یک تغییر موضع از سوی رئيس جمهور آمریکا است، آنهم با توجه به مخالفت قبلی او با طرح اسرائیل در طول جنگ ۱۲ روزه برای کشتن رهبر جمهوری اسلامی.»
“فقدان اپوزیسیون موثر، مطالبات مردم را به حاشیه رانده است”
به عقیده تحلیلگران سیاسی، عملیات نظامی در ونزوئلا همچنین محاسبات جناحهای رقیب در درون دستگاه نظامی و امنیتی رژیم تهران را بازتنظیم خواهد کرد—جناحهایی که هماکنون در حال شکلدهی به آینده پس از خامنهای ایراناند.
به گفته دامون گلریز، تصمیمگیرندگان پشتپرده حالا از خود میپرسند: اگر خامنهای بهدست اسرائیل و آمریکا حذف شود، چه کسی باید چهره سیاسیِ انتقالی باشد و چه کسی بهتر میتواند منافع آنان را نمایندگی کند؟
در ونزوئلا، دلسی رودریگز، معاون مادورو، و برادرش، رئیس مجلس ملی ونزوئلا، از حمایت واشنگتن برخوردارند و بهواسطه پیوندهای نظامیشان ظاهراً در حال پر کردن خلأ قدرتاند.
گلریز میافزاید: «اکنون بسیاری در تهران نیز در حال بازاندیشیاند: دلسی رودریگز یا احمد شرعِ جمهوری اسلامی چه کسانی میتوانند باشند؟ هر پاسخی ناگزیر باید نگرانیها و منافع روسیه و چین را نیز در نظر بگیرد.»
به عقیده پژوهشگر انستیتوی ژئوپولیتیک در لاهه، تراژدی اما اینجاست که فقدان یک اپوزیسیون مؤثر، کثرتگرا و فراگیر در ایران، اپوزیسیونی که بتواند سازوکار انتقال قدرتی قابل اتکا باشد، سبب شده مطالبات مردم ایران در حاشیه سیاست قدرت بازیگران جهانی باقی بماند. در این میان ترامپ ترجیح میدهد با یک جناح از رژیم ایران به توافق برسد تا اینکه روی یک جایگزین لیبرال دموکراتیک مردمی بیرون از رژیم اسلامی سرمایهگذاری کند.
او تاکید میکند: «آنچه فقدان آن حس میشود، اپوزیسیونی است که قدرت عملی و نه فقط شعاری، زنجیره فرماندهی، همسویی بخشهای اطلاعاتی و نظامی، کنترل نهادهای قدرت و برنامه حکمرانی معتبر در آینده داشته باشد و درعین حال بتواند مطالبات هستهای و نظامی آمریکا را بیآنکه منافع روسیه و چین را تهدید کند، بپذیرد.»
“آمریکا توان و اراده اقدام مستقیم برای تغییر سرِ قدرت را دارد”
روز شنبه سه ژانویه ۲۰۲۶ یائیر لاپید، رهبر اپوزیسیون اسرائيل، با هشدار به جمهوری اسلامی با لحنی تهدیدآمیز گفت که رژیم ایران باید به تحولات ونزوئلا توجه کند. رضا طالبی، تحلیلگر مسائل سیاسی ایران و کارشناس امور بینالملل، نیز تائيد میکند که پیام تهدیدهای اسرائيل و آمریکا برای متحدان کاراکاس، بهویژه جمهوری اسلامی، دقیقاً این است: آمریکا اگر لازم بداند، از تحریم و جنگ نیابتی فراتر میرود و توان و اراده اقدام مستقیم برای تغییر سرِ قدرت را دارد.
او در گفتگو با دویچه وله فارسی خاطرنشان میکند: «حمله به ونزوئلا را میتوان بهعنوان الگوی رفتاری تنبیه زنجیرهای متحدان متخاصم آمریکا فهم کرد. وقتی رئیسجمهوری آمریکا این اقدام را هشدار به رهبران متخاصم قاببندی میکند، دقیقا منطق نمایش تنبیه برای اثرگذاری بر دیگران فعال میشود و در این چارچوب، ونزوئلا بهعنوان حلقه ضعیفتر زنجیره هدف قرار میگیرد: کشوری دور، منزوی، زیر فشار تحریم و با اقتصادی نفتپایه و آسیبپذیر، تا اثر روانی و محاسباتی این تنبیه به حلقههای سختتر از جمله ایران منتقل شود.
بیشتر بخوانید: ششمین روز اعتراضات در ایران؛ وقتی بازار به خیابان آمد و ترامپ از “اقدام” گفت
طالبی معتقد است که از نظر روانی، حمله آمریکا به ونزوئلا اثر مستقیمی بر تصمیمگیران امنیتی و نظامی تهران دارد به این معنا که نخست، شوکِ قابلیت ایجاد میکند: اگر آمریکا در نیمکره غربی چنین اقدامی انجام دهد، چرا در جغرافیای دیگر نتواند؟ در نتیجه، محاسبات جمهوری اسلامی در مواجهه با آمریکا و اسرائیل احتمالا تغییر میکند، اما این امر بستگی دارد به اینکه تهران حمله آمریکا به کاراکاس را “استثنای ونزوئلا ” بداند یا “الگویی قابل تکرار “.
به گفته کارشناسان سیاسی، افزون بر اینها نباید از نظر دور داشت که حمله آمریکا به ونزوئلا حتی اگر پیامی از جمله تهدید جمهوری اسلامی به دنبال داشته باشد، پیامدهای ناخواستهای بر پویش اعتراضات داخلی ایران دارد، پیامدهایی که نه الزاما به نفع مردم است و نه به سود گذار دموکراتیک.
به عقیده رضا طالبی، از یکسو، تشدید تهدید خارجی میتواند به افزایش سطح سرکوب معترضان از سوی حکومت منجر شود، چرا که حاکمیت، اعتراض را ذیل منطق “امنیت ملی” بازتعریف میکند. از سوی دیگر، شکلگیری امید به “حمله نظامی” یا “ناجی خارجی” میتواند ماهیت مستقل، مدنی و مردمی اعتراضات علیه سیاستهای جمهوری اسلامی را تضعیف کند و آن را از نیروی اجتماعی درونزا به انتظار مداخله بیرونی تقلیل دهد.
به گفته این تحلیلگر سیاست خارجی، در این چارچوب، این تصور که هدف فشارهای دولت ترامپ بر جمهوری اسلامی، حمایت از مردم ایران است، به نظر میرسد برداشتی سادهانگارانه و سطحی باشد.
ورود معاملات قدرتهای بزرگ به مرحلهای عملی
از منظر جهانی، موضوع مداخله نظامی و سرنگونی رهبری ونزوئلا معاملههای قدرتهای بزرگ را وارد مرحلهای عملی و عینی کرده است.
بیشتر بخوانید: ترامپ با تأیید حمله آمریکا به ونزوئلا از بازداشت مادورو و همسرش خبر داد
به گفته دامون گلریز، در این میان دیگر کسی تعجب نخواهد کرد، اگر آمریکا برای تصرف گرینلند، حاکمیت پادشاهی دانمارک را که از همپیمانان ناتو است، نقض کند. در این نظم در حال ظهور، قدرتهای بزرگ با اتکا به قدرت عریان نظامی، اقتصادی و فناورانه، حوزههای نفوذ خود را ترسیم و تقسیم میکنند: روسیه سوریه را (از طریق ترکیه) به آمریکا واگذار کرد؛ ایالت متحده نیز در حال واگذاری امنیت اوکراین و اروپا به روسیه است. آمریکا نیمکره غربی را-با شروع از ونزوئلا-از آنِ خود میداند، در حالی که چین برای تصرف کشور تایوان آماده میشود.
دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید
گلریز در پایان میافزاید: «در چارچوب این معماری جهانی، ایران باید تحت سلطه منطقهای اسرائیل قرار گیرد؛ سلطهای که با قدرت نظامی آمریکا تضمین میشود. با این حال، بجز مقاومت و دشمنی ذاتی نظام ولایی با اسرائیل و آمریکا، پیچیدگی خود ایران بهعنوان یک تمدن و یک دولت-ملت واقعی، این نظم نوین جهانی مورد نظر آمريکا و سلطه اسرائيل در منطقه را با چالش جدی مواجه خواهد کرد.»
by Esmaeil Moradi | ژانویه 4, 2026 | Uncategorized
نخستوزیر اسرائیل، در میانه اعتراضات گسترده در ایران علیه حکومت جمهوری اسلامی، از همبستگی اسرائیلیها “با مبارزه مردم ایران” خبر داد. او گفت اکنون میتواند لحظهای باشد که ایرانیان “سرنوشت خود را در دست بگیرند”.بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، امروز یکشنبه چهارم ژانویه ۲۰۲۶ (۱۴ دی) در آغاز نشست هفتگی کابینه این کشور، در بحبوحه اعتراضات گسترده در ایران، حمایت قاطع خود را از معترضان اعلام کرد و گفت که اسرائیل در کنار مردم ایران ایستاده است.
نخستوزیر اسرائیل در حالی از همبستگی دولت و کشورش از معترضان ایرانی سخن میگوید که اعتراضات گسترده در دهها شهر ایران اینک وارد هشتمین روز خود شده است؛ اعتراضاتی که در واکنش به نوسانهای ارزی و بحران اقتصادی آغاز شد، اما به سرعت رنگی سیاسی به خود گرفت و کل نظام جمهوری اسلامی را هدف قرار داد.
نتانیاهو گفت: «ما، دولت اسرائیل، کشور اسرائیل و سیاستهای شخصی من، با مبارزه مردم ایران و با آرمانهای آنان برای آزادی، رهایی و عدالت احساس همبستگی میکنیم. کاملاً محتمل است در لحظهای باشیم که مردم ایران سرنوشت خود را در دست بگیرند.»
سخنان نتانیاهو همزمان است با برخورد خشن نیروی انتظامی با معترضان در ایران. گرچه دولت پزشکیان سعی کرده بود با “به رسمیت شناختن خواست برحق معترضان” در تلطیف اوضاع بکوشد، اما علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، روز گذشته ۱۳ دیماه، پس از مدتها از مخفیگاه خارج شد و با سخنان خود عملا فرمان خشونت علیه معترضان را صادر کرد.
اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه وله
رهبر جمهوری اسلامی “اغتشاشگران” را به گفته خود “یک عده آدم تحریکشده مزدور دشمن” خواند که “شعار ضد اسلام و ضد ایران و ضد جمهوری اسلامی” سر دادهاند. خامنهای همچنین افزود که «حرف زدن با اغتشاشگر فایده ندارد. اغتشاشگر را باید به جای خود نشاند.»
مای ساتو، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل، اخیرا شمار کشتهشدگان اعتراضات ایران را دست کم هشت نفر اعلام کرده بود. اما به گفته ناظران و تحلیلگران، در غیاب خبررسانی مستقل و آزاد در ایران، شمار کشتهها بیتردید بیش از اینهاست. برخی منابع، از جمله خبرگزاری حقوق بشری هرانا، از کشته شدن دستکم ۱۶ نفر از آغاز اعتراضات تاکنون خبر دادهاند.
تمرکز ترامپ و نتانیاهو بر “برنامه هستهای ایران”
نتانیاهو در بخشی از سخنان امروز خود تصریح کرد که در جریان دیدار هفته گذشتهاش با دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، در فلوریدا، دو طرف به تفصیل درباره ایران گفتوگو کردهاند.
به گفته دفتر نخستوزیر اسرائيل، نتانیاهو در سخنان خود در آغاز نشست هفتگی کابینه اظهار داشت: «البته درباره ایران هم گفتوگو کردیم. ما از یک سو بار دیگر بر موضع مشترک خود درباره غنیسازی صفر [اورانیوم] و از سوی دیگر بر ضرورت خارج کردن ۴۰۰ کیلوگرم مواد غنیشده از ایران و نظارت سختگیرانه و واقعی بر این سایتها تأکید کردیم.»
دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید
نتانیاهو افزود: «این گفتوگوها در همان آغاز تحولات دراماتیکی که اکنون در ایران جاری است، انجام شد.»
نتانیاهو همچنین گفت که او و ترامپ درباره غزه نیز گفتوگو کردهاند و رئیس جمهوری آمریکا “به صراحت” بر ضرورت خلع سلاح حماس تأکید داشته است. نتانیاهو افزود: «گزینه دیگری وجود ندارد. این یک شرط ضروری و اساسی برای اجرای طرح ۲۰ مادهای اوست.»
حمایت کامل نتانیاهو از دستگیری مادورو
نتانیاهو سپس با اشاره به ونزوئلا گفت که اسرائیل حمایت کامل خود را از “اقدام قاطع” ایالات متحده در دستگیری نیکلاس مادورو، رئیس جمهوری سرنگونشده این کشور، اعلام میکند؛ اقدامی که به گفته او «آزادی و عدالت را به آن منطقه از جهان بازخواهد گرداند.»
بنیامین نتانیاهو در پایان با اشاره به خشونت فزاینده در جنوب اسرائیل، از ایتامار بنگویر، وزیر امنیت ملی این کشور، به خاطر تلاشهایش برای “بازگرداندن حاکمیت” در این منطقه و نیز به دلیل شماری دیگر از ابتکارهایش، از جمله ایجاد گارد ملی و اعمال تغییراتی در سازمان زندانهای اسرائیل، قدردانی کرد.
بر اساس گزارشهای رسانههای عبریزبان، نتانیاهو در جریان نشست کابینه به شدت با گیل لیمون، معاون دادستان کل، وارد درگیری لفظی شد. به گفته رسانهها، این اختلاف بر سر درخواست دادستانی از نتانیاهو برای توضیح در این باره بود که چرا به دلیل “دخالت ناموجه” بنگویر در کار پلیس اسرائیل، او را برکنار نمیکند.
by Esmaeil Moradi | ژانویه 4, 2026 | Uncategorized
اعتراضات علیه حکومت در شهرهای مختلف ایران همچنان ادامه دارد. ویدیوها و تصاویر منتشر شده در شبکههای اجتماعی حاکی از ادامه شعار دادن معترضان علیه حکومت است. اتحادیه اروپا از ادامه سرکوب در ایران ابراز نگرانی کرده است.بر اساس تصاویری که در شبکههای اجتماعی منتشر شدهاند، اعتراضات در ایران علیه حکومت جمهوری اسلامی ادامه دارد. معترضان در شامگاه هفتمین روز این اعتراضات در شهرهای مختلف ایران به خیابانها آمده و علیه حکومت شعار دادند.
افزون بر تهران، شهرهای شیراز، مشهد، اصفهان و اراک نیز از دیگر نقاطی بودند که ویدیوهایی از برپایی تجمعهای اعتراضی در آنها در شبکههای اجتماعی منتشر شد. وحید آنلاین در این رابطه ویدیوهایی متعددی از این اعتراضات منتشر کرده و به اشتراک گذاشته است.
برخی رسانههای داخلی از جمله تسنیم به شماری از این تجمعات اشاره کرده و از “آشوبگرانی” سخن گفتهاند که به ادعای این رسانه “مورد توجه مردم و کسبه قرار نگرفتهاند”.
این در حالی است که دیروز شنبه (۳ ژانویه / ۱۳ دی) که اعتراضات سراسری در ایران علیه جمهوری اسلامی هفتمین روز خود را تجربه میکرد، گروهای بیشتری به جمع معترضان پیوستند. از جمله در ویدئوهایی از خیابان راهنمایی مشهد، گروهی از معترضان دیده میشوند که در شامگاه شنبه شعار “مرگ بر دیکتاتور” سر میدهند.
بازاریان تهران علیرغم تهدیدات خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی علیه معترضان فراخوان دیگری برای برگزاری تجمعات صادر کردند.
بیشتر بخوانید: تحلیل نشریه اکونومیست از اعتراضات سراسری در ایران
خامنهای در سخنان تند خود در باره اعتراضات در ایران، معترضان را “تحریکشده و مزدور دشمن” خواند و مدعی شد، قشر بازاری همچنان به جمهوری اسلامی “وفادار” است و نوسانات شدید نرخ ارز، از جمله افزایش قیمت دلار، “نتیجه اقدامات دشمن” است نه سیاستهای داخلی حکومت.
او همچنین با انتشار پیامی در شبکه اکس (توییتر سابق) گفت، “تسلیم دشمن نخواهیم شد”. این گفته از جمله با واکنش ایلان ماسک، میلیاردر پرنفوذ آمریکایی و صاحب شبکه اکس روبرو شد که در کامنتی نوشت، “زهی خیال باطل”.
خامنهای در طی اظهارات تهدیدآمیز خود معترضان را “اغتشاشگر” خوانده و تصریح کرده بود، “حرف زدن با اغتشاشگر فایدهای ندارد و باید اغتشاشگر را بر سر جایش نشاند”؛ تهدیدی که در عمل چراغ سبز به نهادهای امنیتی و سرکوبگر برای تشدید برخورد با معترضان تلقی میشود که در روزهای گذشته با شلیک گلوله و گاز اشکآور از سوی نیروهای امنیتی روبرو بودهاند.
موضعگیری وکلای دادگستری علیه “سرکوب عریان”
در این میان جمعی از وکلای دادگستری همبستگی خود را با مردم معترض ایران اعلام کرده و با انتشار بیانیهای در قبال “سرکوب عریان شهروندان و نقض گسترده حقوق بنیادین آنان” به شکلی “روشن و مسئولانه” موضعگیری کردهاند.
در این بیانیه از جمله آمده است: «بر اساس گزارشهای متعدد، مستند و مستقل، نیروهای نظامی و امنیتی با شلیک به سوی مردم معترض، موجب کشته و مجروح شدن شهروندان غیرمسلح شدهاند. این اقدامات، نقض آشکار و فاحش حق حیات، حق تجمع مسالمتآمیز و اصول حاکم بر منع استفاده مرگبار از زور طبق موازین حقوق داخلی و تعهدات بینالمللی حکومت است و مصداق جرایم جدی و غیرقابل اغماض تلقی میشود.»
در این بیانیه تأکید شده که “در شرایط سرکوب عریان، ایفای مسئولیت اخلاقی، مدنی و حرفهای وکلا میتواند اَشکال متفاوت و متناسب با شرایط هر فرد داشته باشد؛ از جمله خودداری از مشروعیتبخشی به خشونت، پایبندی به وجدان حرفهای، ثبت و مستندسازی وقایع، و استفاده از ظرفیتهای حقوقی در سطوح مختلف داخلی و بینالمللی”.
اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه وله
امضاءکنندگان این بیانیه در موضعگیری خود پنج خواست و نکته را برشمرده و از جمله خواهان پیگرد و مجازات کسانی شدهاند که مسئول شلیک به معترضان، کشتار و مجروحسازی شهروندان هستند.
آنان همچنین تصریح کردند: «این بیانیه، یک هشدار حقوقی و اخلاقی روشن است: فرار از مسئولیت، پایدار نیست و نقض حق حیات و سرکوب عریان شهروندان، در حافظه جمعی ثبت شده و در مراجع حقوقی بینالمللی مستند خواهد شد.»
این بیانیه از سوی این وکلای دادگستری امضا شده است: فرزانه زیلابی، محمد سیفزاده، رمضان حاجیمشهدی، علی شریفزاده، آزیتا پولادوند، محمود طراوتروی، سعید دهقان، مهرانگیز کار، محمد اولیاییفرد، بهنام داراییزاده، نازلی صدقی، مرضیه محبی، ایمان سلیمانی، سارا قریشی، ماجده بزرگی، امیر مهدیپور، فرشید جهانی، علی هریسچی، پویا شوقی و هوشنگ لطفی.
نگرانی سرویس اقدام خارجی اتحادیه اروپا از تشدید سرکوبها
تشدید خشونت و سرکوب در ایران نگرانیهای بینالمللی را نیز به دنبال داشته است. سرویس اقدام خارجی اتحادیه اروپا نیز در بیانیهای به نقل از سخنگوی خود نسبت به خشونت علیه معترضان ایرانی ابراز نگرانی کرد و خواستار خویشتنداری نیروهای امنیتی در ایران در برخورد با شرکتکنندگان در تظاهرات مسالمتآمیز شد.
این نهاد در بیانیه خود، تظاهرات را “بازتابدهنده مطالبات بسیاری از ایرانیان” خواند و تصریح کرد که اوضاع کنونی و تحولات در سراسر ایران را از نزدیک رصد میکند.
در این بیانیه همچین آمده است: «ما نسبت به گزارشهای مربوط به جانباختن و مجروح شدن افراد نگرانیم و از نیروهای امنیتی ایران میخواهیم در برخورد با اعتراضات مسالمتآمیز، حداکثر خویشتنداری را از خود نشان دهند. مقامات به چالشهای اجتماعی-اقتصادی اذعان کردهاند و رسیدگی به این چالشها باید از طریق گفتوگوی فراگیر صورت گیرد، نه با خشونت.»
سرویس اقدام خارجی اتحادیه اروپا در بیانیه خود مقامات جمهوری اسلامی را فراخواند تا “حق آزادی بیان، آزادی تشکلها و تجمعات مسالمتآمیز را محترم بشمارند، امکان گردش آزاد اطلاعات و دسترسی به اینترنت را فراهم کنند و تمامی افرادی را که به دلیل استفاده مسالمتآمیز از حقوق خود بازداشت شدهاند، فوراً آزاد کنند”.
