دوازدهمین روز اعتراضات، تظاهرات گسترده در تهران و ده‌ها شهر ایران

اعتراضات سراسری در دوازدهمین روز خود در روز پنجشنبه ۱۸ دی ۱۴۰۴ شاهد گسترش چشم‌گیر در شهرهای مختلف کشور بود. تهران، خرم‌آباد، قائم‌شهر، کرمان، تبریز و کرمانشاه از جمله شهرهایی بودند که مردم در آنجا به خیابان‌ها رفتند.
موج جدید اعتراضات سراسری در شهرهای مختلف ایران از روز یکشنبه ۷ دی‌ماه در پی اعتصاب شماری از کسبه و بازاریان تهران در اعتراض به افزایش افسارگسیخته بهای دلار آغاز شد. این اعتراض‌ها به‌سرعت به سراسر کشور گسترش یافت و معترضان شعارهای ضدحکومتی سردادند.

خبرهای کوتاه و فشرده درباره این اعتراض‌ها را در این مجموعه بخوانید.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

دوازدهمین روز اعتراضات، تظاهرات گسترده در تهران و ده‌ها شهر کشور
اعتراضات سراسری در دوازدهمین روز خود در روز پنجشنبه ۱۸ دی ۱۴۰۴ شاهد گسترش چشم‌گیر در شهرهای مختلف کشور بود. به رغم قطعی و اختلال گسترده در اینترنت تهران و چند شهر دیگر هم‌زمان با تشدید اعتراضات ، ویدئوهای فراوانی از تظاهرات گسترده در شهرهای مختلف در رسانه‌های اجتماعی منتشر شده است.

بر اساس ویدئوهای منتشرشده از مناطق ونک و یوسف‌آباد تهران، جمعیت چشم‌گیری از معترضان به سردادن شعارهای ضدحکومتی پرداختند. همچنین ویدئوهای بسیاری از تظاهرات در مناطق هفت‌حوض نارمک، کاشانی، نازی‌آباد، خیابان آزادی تقاطع اسکندری، بلوار کشاورز، آریاشهر (صادقیه)، امیرآباد شمالی و گیشا منتشر شده که معترضان در آن‌ها شعارهای ضدحکومتی سر می‌دهند.

از شهرهای مختلف کردستان نیز خبر می‌رسد که مردم به خیابان‌ها آمده‌اند و در برخی از شهرها نیز گزارش می‌شود که نیروهای حکومتی به سوی متعرضان شلیک کرده‌اند.

همچنین تصاویر ویدئویی از اعتراضات مردم در پل هفت تیر و وکیل‌آباد مشهد منتشر شده است. از جمله‌ شهرهای دیگر کشور که تصاویر آن‌ها در رسانه‌های اجتماعی منتشر شده، خرم‌آباد، قائم‌شهر، کرمان، تبریز، اراک، تالش، اصفهان، بابل، همدان، آستانه اشرفیه و کلاچای در شهرستان رودسر استان گیلان و بندرگز در استان گلستان بودند.

در ویدئوی اعتراضات در اردبیل، معترضان یک ماشین نیروهای حکومتی را به آتش می‌کشند و در اهواز، منطقه زیتون کارمندی و چهارراه آبادان، تظاهرکنندگان شعارهای ضدحکومتی سر دادند.

ویدئوهایی نیز از تظاهرات مردم در شهرستان فلاورجان استان اصفهان منتشر شده است.

شاهزاده رضا پهلوی پیشتر برای برگزاری اعتراضات و تظاهرات در شب‌های پنج‌شنبه و جمعه، ۱۸ و ۱۹ دی‌ماه فراخوان داده بود.

هشدار مجدد ترامپ به جمهوری اسلامی نسبت به سرکوب معترضان

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا که پیش از این به حکومت ایران نسبت به سرکوب و کشتار معترضان هشدار داده و گفته بود که در این صورت، آمریکا وارد عمل خواهد شد، در تازه‌ترین موضع‌گیری خود درباره اعتراضات ایران در روز پنج‌شنبه ۱۸ دی ۱۴۰۴ (۸ ژانویه) گفت: «تنها چیزی که می‌توانم بگویم این است که باید نسبت به آزادی حسی قوی داشته باشید. هیچ‌چیز مانند آزادی نیست. شما مردمی شجاع هستید.»

ترامپ در ادامه اظهارات خود خطاب به مردم ایران افزود: «آنچه بر سر کشورتان آمده مایه تاسف است. کشور شما کشوری بزرگ بود.»

رئیس‌جمهور آمریکا گفت: «به خاطر دارم که می‌گفتند مردم فوق‌العاده‌اند، همه‌چیز عالی بود، بازار فوق‌العاده‌ای بود. و حالا ببینید، ببینید چه بر سرش آمده است.»

ترامپ افزود: «من به آن‌ها اطلاع داده‌ام که اگر شروع به کشتن مردم کنند، کاری که معمولا در جریان اعتراضات انجام می‌دهند، ما بسیار سخت به آن‌ها ضربه خواهیم زد.»

او پیش از این در روز یک‌شنبه ۱۴ دی‌ماه نیز گفته بود که آمریکا اعتراضات در ایران را با دقت بسیار زیادی زیر نظر دارد و “اگر آن‌ها مثل گذشته شروع به کشتن مردم کنند، فکر می‌کنم از سوی ایالات متحده ضربه بسیار سختی خواهند خورد.”

استفادە از “سلاح جنگی” برای بازداشت معترضان در کرمانشاه
خبرگزاری حقوق بشری هه‌نگاو،شامگاه پنجشنبه ١٨ دی تصاویر ویدئویی از اعتراضات کرمانشاه را منتشر کرده که در آن، نیروهای حکومتی با استفادە از “سلاح جنگی از جمله کُلت و کلاشینکوف”، شهروندان معترض در سطح خیابان را با خشونت بازداشت می‌کنند.

آن گونه که در این ویدئو دیده می‌شود در سوی دیگر تصویر، یکی از نیروهای حکومتی در حال تیراندازی به سوی تجمع مردم است.

پیش از این رسانه‌های جمهوری اسلامی از کشته شدن دو تن از نیروهای سپاه پاسداران به نام‌های محمد شیدایی و محسن جمالی در جریان درگیری‌های امشب در کرمانشاه خبر داده بودند.

هه‌نگاو همچنین از کرمانشاه گزارش داده که “ده‌ها تن از نیروهای حکومتی که حاضر نشده‌اند به سوی مردم تیراندازی کنند، بازداشت شده‌اند.”

این خبرگزاری حقوق بشری همچنین با انتشار گزارش تصویری اعلام کرده که نیروهای حکومتی با “شلیک گاز اشک‌آور و اسلحه” به سوی تجمع شهروندان در شهرک الهیه کرمانشاه حمله کرده‌اند و در جریان این حملات، “یک زن و دو مرد مصدوم شده‌اند.”

طبق گزارش هه‌نگاو از ویدئوهای رسیده از کرمانشاه، تعداد زیادی از نیروهای حکومتی شهرک دره‌ریژ را محاصره کرده‌اند و “به سمت منازل مسکونی شهروندان در حال تیراندازی هستند.”

هه‌نگاوبه نقل از منابع آگاه، گزارش داده که “در حمله نیروهای سرکوبگر چند نفر زخمی شده‌اند و وضعیتشان وخیم است.”

تشکیل پرونده قضایی برای برندهایی که فراخوان تظاهرات داده‌اند
مرکز رسانه قوه قضاییه با صدور بیانیه‌ای بدون اشاره به فراخوان خاصی، فراخوان به اعتراضات را “ضد ایرانی” و هدف آن را “برای ایجاد اغتشاش در شهرها و مکان‌های مختلف” دانست.

در بیانیه قوه قضاییه ادعا شده است که “معدودی از برندها و فروشگاه‌ها در راستای همراهی فراخوان معاندین” با “انتشار محتوای غیرمستقیم”، این فراخوان را تبلیغ کرده‌اند. قوه قضاییه همچنین با نسبت دادن ضمنی اعتراضات به اسرائیل اعلام کرد که “در همین زمینه برای تعدادی از این برندها و فروشگاه‌ها پرونده قضایی تشکیل شد.”

بر اساس این بیانیه، دادستان تهران با دستور به ضابط خاص قضایی از آن‌ها خواسته است “ضمن رصد و پایش فضای مجازی متخلفین را به منظور تشکیل پرونده قضایی به دادستانی تهران معرفی کنند.”

قوه قضاییه همچنین اعلام کرده که در روز و شب گذشته “چندین پرونده قضایی علیه برخی برندها و فروشگاه‌ها و چهره‌های مشهور تشکیل شده است.”

بیانیه دادستانی در حالی صادر شده که شاهزاده رضا پهلوی برای برگزاری اعتراضات و تظاهرات در شب‌های پنج‌شنبه و جمعه، ۱۸ و ۱۹ دی‌ماه فراخوان داده است.

اشاره دادستانی به دعوت “غیرمستقیم” برندها و برخی بلاگرها، فروشگاه‌های اینترنتی و چهره‌های اینستاگرامی، ویدئوهایی است که در روزهای اخیر به ویژه در اینستاگرام منتشر شده بود. در این صفحات اینستاگرامی، بدون اشاره مستقیم به فراخوان مذکور، اغلب به رخدادهایی غیرمرتبط در ساعت ۸ شب روزهای پنجشنبه و جمعه اشاره شده و گفته شده بود که این مغازه‌ها روز پنج‌شنبه فقط تا ساعت ۷ شب باز هستند.

فراخوان برای برگزاری اعتصابات روز جمعه در شهرهای بلوچستان
“سازمان هماهنگی اعتراضات بلوچستان” با صدور بیانیه‌ای از شهروندان بلوچ در سراسر شهرهای بلوچستان خواست که این جمعه را به “روز بزرگ اعتراض و اعتصاب” تبدیل کنند.

بر اساس فراخوان اعتصاب بازاریان که از سوی “سهاب” (سازمان هماهنگی اعتراضات بلوچستان) صادر شده از مردم خواسته شده که همگام با اعتصابات سراسری، “بلافاصله پس از نماز جمعه”، در سراسر شهرهای بلوچستان “با شعار مرگ بر دیکتاتور” حاضر شوند و در ادامه، اعتراضات خود را “در محلات، خیابان‌ها و بخش‌های مختلف شهرها” گسترش دهند.

در این بیانیه آمده است: «زمان و مکان اولیه اعتراضات توسط مردم در تجمعات بعد نماز جمعه توسط خود نیروهای مردمی مشخص می‌گردد و به خیابانها ملحق می‌شود.»

حمایت علنی سینماگران و فیلمنامه‌نویسان از اعتراضات مردم ایران
جمعی از هنرمندان و سینماگران ایران با صدور بیانیه‌ای مشترک، ضمن محکوم کردن اقدامات سرکوب‌گرایانه حکومت در برخورد با مردم نوشتند: «ما سرکوبِ اعتراض‌های مردم را به هر بهانه محکوم می‌کنیم. اعتراض، حق طبیعی و مدنیِ هر انسانی است. هیچ قدرتی حق ندارد خود را مافوقِ مردم بداند.»

در این بیانیه که به امضای هنرمندانی از جمله ویشکا آسایش، تارا آغداشلو، پگاه آهنگرانی، ستاره اسکندری، رخشان بنی‌اعتماد، رویا تیموریان، محمد رسول‌اف، لیلی رشیدی، کیانوش عیاری، اصغر فرهادی، باران کوثری، علی مصفا و ده‌ها هنرمند دیگر رسیده آمده است: «شلیک به مردمی که با دست خالی به خیابان آمده‌اند، جنایت علیه حقِ حیات است و هیچ توجیهی ندارد.»

در بیانیه‌ سینماگران در حمایت از اعتراضات مردم ایران همچنین با اشاره به “فسادِ سازمان‌یافته و چپاول ثروت عمومی و ایدئولوژی هراس‌آور” حکومت ایران آمده است: «نزدیک به نیم‌قرن است با وجود منابع عظیم طبیعی و انسانی در کشور عزیزمان ایران، نه عدالت محقق شده، نه رفاه و نه امنیت.»

در این بیانیه آمده است که فسادِ سازمان‌یافته در ایران، “زندگی مردم را به ورطه‌ فقر، خفقان و ناامیدی کشانده و سرمایه‌های ملی در چالش‌های منطقه‌ای نابود شده است.”

این سینماگران ضمن حمایت از اعتراضات مردمی در پایان بیانیه خود آورده‌اند: «ما سینماگران، این روزها و این زخم‌ها را تصویر خواهیم کرد و با تمام توان از حقِ آزادی بیان دفاع کرده، سرکوب و کشتار مردم معترض را محکوم می‌کنیم و در کنار مردم ایران ایستاده‌ایم.»

جمعی از فیلمنامه‌نویسان سینمای ایران نیز با انتشار بیانیه‌ای با حمایت از اعتراضات سراسری در شهرهای کشور نوشتند: «اگر مهم‌ترین کار فیلمنامه‌نویس نوشتن واقعیات زندگی است، نمی‌تواند در برابر مصائبی که هر روز خشن‌تر از روز پیش بر زندگی مردم تحمیل می‌شود، سکوت اختیار کند.»

در بیانیه فیلمنامه‌نویسان سینمای ایران، ضمن تاکید بر حق اعتراض مسالمت‌آمیز مردم و ضرورت آزادی بیان و قلم آمده است: «اعتراضات اقتصادی، سیاسی و فرهنگی روزهای اخیر، نه هیجانی زودگذر، که حاصل انباشت سال‌ها نشنیدن، نادیده‌گرفتن و حذف نظام‌مند صداهای منتقد است.»

این بیانیه در پایان، ضمن رد “سیاست‌های محدودکننده‌ای که سد راه پویایی جامعه و فرهنگ شده‌اند” می‌افزاید: «آنجا که معیشت به بحران بدل می‌شود و آزادی در قفس نظارت و تهدید گرفتار می‌آید، اعتراض خیابانی اجتناب‌ناپذیر است. برخورد قهری با این اعتراضات راه‌حل نیست و مشکل را عمیق‌تر می‌کند. امنیت با خاموش‌کردن صداها به دست نمی‌آید و ثبات با انکار واقعیت شکل نمی‌گیرد.»

وزیر خارجه آلمان از حکومت ایران خواست در رویارویی با اعتراضات به تعهدات بین‌المللی پایبند باشد
یوهان واده‌فول، وزیر امور خارجه آلمان، رهبری حکومت ایران را در مواجهه با اعتراضات ادامه‌دار علیه جمهوری اسلامی به “خویشتنداری” فراخواند.

واده‌فول در همین رابطه در شبکه اجتماعی اکس (توییتر سابق) نوشت: «چند روز است که مردم در ایران به خیابان‌ها می‌آیند. بیان مسالمت‌آمیز نظرشان حق آن‌هاست.»

وزیر خارجه آلمان در ادامه پیام خود افزود: «از این رو من استفاده افراطی از خشونت علیه معترضان مسالمت‌آمیز را محکوم می‌کنم و از حاکمان ایران می‌خواهم به تعهدات بین‌المللی پایبند باشند.»

اعتراضات در ایران در روزهای گذشته واکنش سیاست‌مداران آلمانی را در پی داشته و برخی از چهره‌های برجسته از جمله نوربرت روتگن عضو مجلس آلمان (بوندستاگ) از حزب دموکرات‌مسیحی با بیان این که اکنون زمان آن فرا رسیده “که سپاه پاسداران انقلاب اسلامی سرانجام در فهرست تروریستی اتحادیه اروپا قرار گیرد” در اکس نوشت: «آنچه در روزهای اخیر در ایران دیده‌ایم، بسیار فراتر از اعتراضات است. این تحولات این ظرفیت را دارد که رژیم را تا مغز استخوان بلرزاند. حتی سقوط ملاها نیز دیگر منتفی نیست. روزهای آینده برای مردم در ایران، منطقه و فراتر از آن تعیین‌کننده خواهد بود!»

اختلال گسترده اینترنت در ایران و امکان قطع کامل در ساعات آینده
سامانه پایش اینترنت کلودفلر روز پنج‌شنبه ۱۸ دی از افت محسوس ترافیک اینترنت در ایران خبر داد.

بنا بر متنی که کلودفلر در صفحه کاربری خود همزمان با اعتراضات سراسری ایران در شبکه ایکس منتشر کرده، کمی پیش از ساعت ۱۲:۰۰ به وقت UTC یا ساعت هماهنگ جهانی (۱۵:۳۰ به وقت ایران) میزان فضای آدرس‌دهی IPv6 (پروتکل اینترنت نسخه شش) اعلام‌شده در این کشور حدود ۹۸.۵٪ کاهش یافت.

هم‌زمان سهم ترافیک IPv6 نیز از حدود ۱۲٪ به حدود ۱.۸٪ کاهش پیدا کرد.

پیش از این رسانه‌های ایران نیز از قول کاربران از کندی شدید، ناپایداری و قطع‌‌ و وصل‌های مکرر اینترنت در شهرهای مختلف این کشور خبر داده بودند.

برخی نهادهای مرتبط با اینترنت نیز هشدار داده‌اند که در ساعات آینده امکان قطع کامل اینترنت در ایران وجود دارد.

بخش قابل‌توجهی از ارتباط‌های امروزین بر پایه پروتکل اینترنت نسخه شش یا IPv6 انجام می‌شود، از جمله اینترنت همراه، مرورگرهای جدید، اپلیکیشن‌ها، تماس‌های اینترنتی و بسیاری از فیلترشکن‌ها و اختلال این پروتکل به معنای اختلال در همه این موارد است.

کاهش شدید ترافیک IPv6 که به طور معمول نشانه‌ای از اختلال یا قطع برنامه‌ریزی‌شده در لایه‌های بالادستی شبکه است قادر است بر کیفیت دسترسی کاربران، پایداری ارتباطات و امکان دورزدن فیلترینگ اثر مستقیم بگذارد.

اقداماتی از این دست معمولا تلاش برای محدودکردن جریان آزاد اطلاعات و ارتباط کاربران با پلتفرم‌ها و خدمات بین‌المللی قلمداد می‌شود.

شیرین عبادی اتحاد در “گسترده‌ترین اعتصاب تاریخ جمهوری اسلامی” را ستود
شیرین عبادی، حقوق‌دان و فعال برجسته حقوق بشر همزمان با اعتصاب هماهنگ اهالی کسب و کار در مناطق کردنشین و سایر شهرهای ایران همبستگی مردم علیه جمهوری اسلامی را ستود.

این برنده جایزه نوبل صلح طی دو پیام در کانال تلگرامی خود در روز پنج‌شنبه ۱۸ دی‌ماه این موج اعتراضی در واپسین ماه‌های سال ۱۴۰۴ را “گسترده‌ترین اعتصاب و اعتراض در تاریخ جمهوری اسلامی” خواند و نوشت: «این همبستگی علیه جمهوری اسلامی، از کردستان تا هرمزگان، از بروجرد تا ازنا و ملکشاهی، درسی برای هر جریان سیاسی در آینده ایران خواهد بود که این مردم دیگر به استبداد تن نخواهند داد.»

خانم عبادی با گنجاندن این ایده در نوشتار خود که “ایران آزاد و دموکراتیک با اتحاد و همبستگی علیه جمهوری اسلامی میان تمام مردم ساخته خواهد شد” اعتصاب گسترده در ۱۸ دی‌ماه را “نمایش قدرت یک جامعه زخمی” خواند که “تصمیم گرفته دیگر با ترس اداره نشود.”

بسیاری از بازاریان شهرهای کردنشین در این روز به استقبال فراخوان هفت حزب کردستان ایران رفته و مغازه‌های خود را بستند. شیرین عبادی این “هم‌صدایی”، به‌ویژه در میان احزاب کرد را پیامی روشن به کردستان و تمام ایران خواند با این مضمون که “وقت کنار گذاشتن پراکندگی و اختلافات است.”

این موج گسترده اعتراضی در سراسر ایران از دید او “فقط مطالبه نان نیست”. او در ادامه نوشته است: «جامعه دارد با زبان روشن می‌گوید، مشکل فقط گرانی و سقوط معیشت نیست؛ ریشه‌ فقر، فساد و بی‌آیندگی در همان ساختاری است که با سرکوب زنده مانده و با دروغ دوام آورده است.»

شیرین عبادی که بارها بر ضرورت اتحاد میان گرایش‌ها و اقشار مختلف ایران تأکید کرده این بار نیز نوشت: «بزرگ‌ترین سنگ در مسیر رفاه، سعادت، آزادی، برابری، عدالت و دموکراسی در ایران، جمهوری اسلامی است. این اعتصاب‌ها وقتی اثر می‌گذارد که به هم گره بخورد: خیابان، بازار، دانشگاه، کارگر، معلم، بازاری، و همه‌ شهرها.»

“بازداشت ۱۶ شهروند طی سه روز” در اعتراضات سه شهر
آژانس خبررسانی کردپا از بازداشت ۱۶ نفر طی روزهای ۱۵ تا ۱۷ دی‌ماه در اعتراضات شهرهای سقز، هرسین و کرمانشاه توسط نیروهای امنیتی خبر داد.

بنا بر همین گزارش، یکی از بازداشت‌شدگان از دانشجویان دانشگاه آزاد کرمانشاه است.

همچنین از میان این ۱۶ نفر، بازداشت ۱۲ نفر در شهر سنقز، سه نفر در کرمانشاه و یک نفر در هرسین صورت گرفته است.

اعتراضاتمردمی ۱۴۰۴ که از هفتم دی‌ماه در بازار تهران و با بالارفتن قیمت دلار آغاز شد به‌سرعت سمت و سوی سیاسی به خود گرفت و با هدف گرفتن کلیت نظام جمهوری اسلامی به سایر اقشار و شهرهای ایران سرایت کرد.

انتقاد سفارت ایران در آلمان از “دخالت اروپایی‌ها در امور داخلی ایران”
به موازات گسترده‌شدن هر چه بیش‌تر اعتراضاتضد حکومتی در ایران سفارت جمهوری اسلامی در برلین طی پیامی از آن‌چه که “مداخلات برخی از کشورهای اروپایی در امور داخلی ایران” خواند انتقاد کرد.

در پیامی که در صفحه کاربری این سفارت‌خانه در شبکه ایکس منتشر شده بدون اشاره به زمینه‌های حملات اخیر اسرائيل و آمریکا به ایران از “موضع سکوت و حتی حمایتی برخی محافل اروپایی” در این باره انتقاد و گفته شده که این محافل “فاقد وجاهت اخلاقی برای اظهارنظر مداخله‌جویانه و دوگانه در امور داخلی ایران” هستند.

در حالی که اعمال خشونت مأموران حکومتی علیه اعتراضات مسالمت‌آمیز در ایران و همچنین حمله اخیر به بیمارستان ایلام از سوی سازمان‌های بین‌المللی حقوق بشری تقبیح شده سفارت ایران در آلمان مدعی سکوت محافل اروپایی یادشده در مورد “کشتار در غزه” شده و در انتها می‌نویسد: «آزموده را آزمودن خطاست.»

حمایت سندیکای کارگران شرکت اتوبوسرانی تهران از اعتراضات سراسری
سندیکای کارگران شرکت واحد اتوبوسرانی تهران و حومه با حمایت از اعتراضات مردمی جاری در ایران با “بازتولید اشکال کهنه و استبدادی قدرت” مخالفت کرده و هرگونه رهایی را در گروی “رهبری و مشارکت آگاهانه و سازمان‌یافته طبقه کارگر و مردم ستم‌دیده” دانسته است.

در بیانیه‌ای که به این منظور در روز چهارشنبه ۱۷ دی در کانال تلگرامی این سندیکا منتشر شده با اشاره به جنبش‌هایی که از دی ۹۶ تا کنون برپا شده آمده است: «این جنبش‌ها نه برای بازگشت به گذشته، بلکه برای ساختن آینده‌ای رها از سلطه سرمایه، مبتنی بر آزادی، برابری، عدالت اجتماعی و کرامت انسانی شکل گرفته‌اند.»

سندیکا با تأکید بر ضرورت آزادی فوری بازداشت‌شدگان و شناسایی آمران و عاملان کشتار مردم خواستار “تداوم اعتراضات مستقل، آگاهانه و سازمان‌یافته” شده است: «راه رهایی کارگران و زحمتکشان نه از مسیر رهبرتراشی از بالای سر مردم، نه با تکیه بر قدرت‌های خارجی و نه از طریق جناح‌های درون حاکمیت، بلکه از مسیر اتحاد، همبستگی و ایجاد تشکیلات مستقل در محیط‌های کار و زندگی و در سطح سراسری می‌گذرد.»

در بیانیه همچنین هر گونه حمایت و توجیه “دخالت نظامی دولت‌های خارجی، از جمله آمریکا و اسرائيل” قویا محکوم شده است: «چنین مداخلاتی نه‌ تنها به نابودی جامعه مدنی و کشتار مردم می‌انجامد، بلکه بهانه‌ای دیگر برای تداوم خشونت و سرکوب از سوی حاکمیت را فراهم می‌آورد.»

پزشکیان: قیمت ارز باید مدیریت و کمبودی در تأمین کالاها نباید حس شود
در حالی که اعتراضات مردمی بیش از یک هفته را پشت سر گذاشته و رو‌ز‌به‌روز ابعاد گسترده‌تری به خود می‌گیرد رئیس‌جمهور ایران در جلسه کارگروه اجرای آیین‌نامه تضمین امنیت غذایی و بهبود معیشت مردم می‌گوید، هر مشکلی در مسیر اجرای این طرح باید به‌سرعت رصد شده و قیمت ارز هم باید مدیریت شود.

مسعود پزشکیان در این جلسه که چهارشنبه ۱۷ دی‌ماه برگزار شد خواستار برخورد قاطع با عوامل احتکار و گرانفروشی شد و افزود، هر واحدی که در توزیع و فروش کالا با قیمت مصوب، تخلف کند باید بلافاصله و بدون مماشات از شبکه توزیع و فروش کنار گذاشته شده و برخورد مناسب با او صورت بگیرد.

در حالی که قیمت ارز دائما رکورد می‌زند و ناتوانی دولت در کنترل قیمت‌ها و بهبود معیشت مردم روز‌به‌روز آشکارتر می‌شود پزشکیان “تأمین و توزیع کافی کالا به شکلی که هیچ کمبودی احساس نشود، نظارت دقیق و مستمر بر قیمت‌های تعیین‌شده و برخورد جدی، قاطع و مؤثر با هر گونه تخلفی را اصلی‌ترین ماموریت‌های این کارگروه” خوانده است.

در شرایطی که وعده‌های مکرر مسئولان حکومت تا به‌حال ثمری به بار نیاورده و فساد فراگیر، مردم را بیش‌ از پیش به این‌گونه وعده‌ها بی‌اعتماد کرده پزشکیان می‌گوید: «به جرأت می‌توانم بگویم که تا به حال هرچه ارز توزیع کرده‌ایم، توزیع رانت بوده و امروز دولت چهاردهم با قطعیت می‌تواند ادعا کند که مهم‌ترین و جدی‌ترین گام را برای حذف بستر توزیع این رانت برداشته است.»

اعتصاب گسترده کسبه در مناطق کردنشین و سایر مناطق ایران
اخبار منتشره در شبکه‌های اجتماعی حاکی از اعتصاب کسبه و بازاریان مناطق کردنشین در پی فراخوان مشترک هفت حزب کردستان ایران برای اعتصاب عمومی در حمایت از اعتراضات مردمی سراسر کشور است.

مطابق این خبرها، بازاریان و کسبه روز پنج‌شنبه ۱۸ دی‌ماه در ایلام، کرمانشاه، سنندج، قصر شیرین، اسلام‌آباد غرب، روانسر، کامیاران، دهگلان، دیواندره، بانه، مریوان، سقز، بیجار، قروه، بوکان، مهاباد، اشنویه، پیرانشهر، سردشت و ارومیه دست به اعتصاب زده و مغازه‌ها خود را بسته نگاه داشتند.

پیش از این هفت حزب کردستان ایران در بیانیه‌ای مشترک در حمایت از اعتراضات سراسری و محکوم کردن “جنایات جمهوری اسلامی در کرمانشاه، ایلام و لرستان” برای روز پنج‌شنبه دعوت به اعتصاب عمومی در کردستان و مناطق کردنشین کرده بودند.

در این بیانیه موج جدید اعتراضات یک “نه آشکار، بلند و همگانی” به جمهوری اسلامی توصیف و این خیزش واکنشی به “تمامی مصیب‌ها و رنج‌هایی” خوانده شده بود که حکومت در طول سال‌ها بر ملت ایران تحمیل کرده است.

امضاکنندگان همچنین هدف این خیزش را “بازپس‌گیری حقوق و آزادی‌ها، بازگرداندن کرامت انسانی و پایان دادن به سیاست‌های انکار، محروم‌سازی، کشتار، ترور و تبعیض‌های ملی و فرهنگی” خوانده‌‌ بودند.

اعتصاب مناطق کردنشین همزمان با اعتصاب کسبه در ده‌ها شهر در سایر استان‌ها، از جمله تهران، آذربایجان شرقی، اردبیل، اصفهان، البرز، بوشهر، چهارمحال و بختیاری، خراسان رضوی، فارس، گیلان، کرمان، لرستان، مازندران، مرکزی، همدان و زنجان صورت گرفته است.

پایین آوردن نمادهای حکومتی همزمان با تداوم اعتراضات در ایران

پایین آوردن نمادهای حکومتی همزمان با تداوم اعتراضات در ایران

وزارت خارجه آمریکا با تقدیر از “شجاعت بی‌نظیر” ایرانیان اعلام کرد “مردم ایران تنها نیستند و مبارزه آنها برای همه ما اهمیت دارد.” گزارش‌ها حاکی از اختلال و کندی شدید اینترنت است. تا کنون ۱۱۳ دانش‌آموز بازداشت شده‌اند.همانند شب‌های پیشین، شامگاه چهارشنبه ۱۷ دی (هفتم ژانویه) نیز شهرهای مختلف ایران صحنه اعتراضات ضد حکومتی، شعارهای معترضان و پایین آوردن نمادهای حکومت جمهوری اسلامی بود.

ویدئویی در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده است که نشان می‌دهد معترضان در مشهد پرچم جمهوری اسلامی را پایین کشیده و آن را پاره می‌کنند.

در ویدئوهایی از کاشان دیده می‌شود که معترضان مجسمه قاسم سلیمانی، فرمانده پیشین سپاه قدس، را به آتش کشیده‌اند. در ویدئویی منتسب به اعتراضات در چنارشاهیجان واقع در استان فارس نیز شماری از معترضان مجسمه سلیمانی را خرد کرده و آن را سرنگون می‌کنند.

شمار قابل توجهی از مردم الیگودرز به رغم وجود نیروهای سرکوب، به خیابان‌ها آمدند و علیه حکومت شعار دادند.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

در آبادان نیز معترضان با حضور در خیابان از جمله شعار “جاوید شاه” و “توپ تانک فشفشه، آخوند باید گم بشه” سر دادند. در یکی از ویدئوهای منتشره از این شهر دیده می‌شود که نیروهای امنیتی مستقیما به سوی معترضان شلیک می‌کنند. سازمان حقوق بشری “کارون” ویدئویی را منتشره کرده که نشان می‌دهد یک زن معترض با نام خانوادگی “میرزایی خرم‌آبادی” از ناحیه چشم هدف گلوله نیروهای یگان ویژه قرار می‌گیرد. در این ویدئو شنیده می‌شود که زن فریاد می‌زند گلوله به چشم او اصابت کرده و از چشمش خون می‌آید.

شهر نیشابور نیز شامگاه چهارشنبه شاهد اعتراضات مردمی علیه حکومت بود. در ویدئوهای منتشرشده در شبکه‌های اجتماعی دیده می‌شود که نیروهای امنیتی مسلح به سوی مردم شلیک می‌کنند. کانال “وحید آنلاین” ویدئویی را منتشر کرده که نشان می‌دهد نیروهای سرکوبگر در نیشابور به شدت در حال کتک زدن معترضی با باتوم هستند و فریاد بلند مردم شنیده می‌شود که می‌گویند “نزن!”.

ویدئویی دیگر فراری دادن نیروهای امنیتی توسط مردم را به تصویر می‌کشد و معترضی که فریاد می‌زند: «ایلام آبدانان تنها نیست.»

آشخانه (مرکز شهرستان سملقان در استان خراسان شمالی)، کرمان، فلاورجان اصفهان، بروجرد، فیروزکوه، شهسوار، رشت، چناران، گناباد و فریمان (استان خراسان رضوی)، آستارا، گیلانغرب، بروجرد و بجنورد نیز شامگاه چهارشنبه صحنه اعتراضات ضد حکومتی بودند.

شورای هماهنگی تشکل‌های صنفی فرهنگیان در گزارشی اسامی ۱۱۳ دانش‌آموز بازداشتی تا تاریخ ۱۶ دی، در استان‌های مختلف را منتشر کرده است.

طبق این گزارش بیشترین بازداشت‌ها به ترتیب در استان کهگیلویه و بویراحمد، ایلام، خراسان، خوزستان، کردستان، لرستان و تهران بوده است. بیشترین بازداشت‌ها به تفکیک سنی شامل کودکان ۱۶ و ۱۷ ساله بوده است.

این نهاد صنفی تأکید کرده است که به دلیل قطعی یا اختلال گسترده اینترنت در برخی مناطق، فشارهای امنیتی بر خانواده‌ها برای سکوت، تهدید به عدم اطلاع‌رسانی و فقدان شفافیت نهادهای رسمی، شمار واقعی دانش‌آموزان بازداشت‌شده به‌مراتب بیش از آمارهای ثبت‌شده است.

اختلال شدید در اینترنت

با ادامه اعتراضات در ایران، کاربران در شهرهای مختلف از قطعی، ناپایداری و کندی اینترنت خبر داده‌اند. روزنامه “اعتماد” روز چهارشنبه در گزارشی نوشته بود بسیاری از فیلترشکن‌ها و وی‌پی‌ان‌ها مختل شده‌اند و ایجاد اختلال در زیرساخت‌های کلیدی، منجر به بروز “وضعیتی خاکستری” شده که در آن اینترنت نه قطع می‌شود و نه پایدار می‌ماند.

سایت “سیتنا” که اخبار حوزه فناوری و اطلاعات را پوشش می‌دهد، نیز گزارش داد دسترسی به اینترنت در بسیاری از مناطق ایران، به طور محسوسی با دشواری روبرو بوده است و در برخی ساعات استفاده از پیام‌رسان‌ها، تماس‌های اینترنتی و حتی مرور صفحات وب نیز با مشکل مواجه بوده است.

هر چند هنوز گزارشی مبنی بر قطع سراسری اینترنت در ایران مخابره نشده است و شبکه ارتباطی همچنان به صورت کلی فعال است، اما کاهش سرعت، افت محسوس کیفیت و قطعی‌های مقطعی اینترنت موجب ایجاد وضعیتی ناپایدار شده که به گفته کارشناسان بر روی ارتباطات دیجیتال شهروندان تأثیر گذاشته است.

قطع اینترنت در ایران در جریان اعتراضات مردمی علیه حکومت پیش از این نیز بارها رخ داده است. حاکمیت در موارد متعدد، با هدف جلوگیری از ارتباط میان معترضان برای سازماندهی اعتراضات و محدود کردن دسترسی شهروندان به اخبار و اطلاعات بدون سانسور، دست به قطع یا محدودسازی اینترنت زده است.

حمایت از اعتراضات و اعتصاب سراسری

در این میان شماری از رستو‌ران‌ها، کافه‌ها و کسب و کارها با پیوستن به اعتصابات سراسری و انتشار پیام‌هایی در صفحات‌شان در شبکه‌های اجتماعی از تعطیلی فعالیت خود در روزهای پنج‌شنبه و جمعه (۱۸ و ۱۹ دی) خبر داده‌اند. پیش‌تر شاهزاده رضا پهلوی در نخستین فراخوان عمومی خود از مردم خواسته بود تا ساعت ۸ شب پنج‌شنبه و جمعه در خیابان‌ها و خانه‌ها علیه حکومت شعار سر دهند.

حساب فارسی‌زبان وزارت خارجه آمریکا در شبکه اکس با انتشار پیامی با اشاره به ادامه اعتراضات در ایران نوشت: «ایرانیان به جهان نشان می‌دهند که امید در شرایط فشار چه معنایی دارد.» در این پیام با تقدیر از “شجاعت بی‌نظیر” شهروندان ایران آمده است: «جهان نباید چشم بپوشد. مردم ایران تنها نیستند و مبارزه آن‌ها برای همه ما اهمیت دارد.»

بیشتر بخوانید: اعتراضات مردمی در ایران؛ رویکرد کشورهای اروپایی چیست؟

وزارت خارجه آمریکا در پست دیگری از اقدام فردی ناشناس برای نام‌گذاری خیابانی در تهران به نام “ترامپ” تشکر کرده و نوشت ایالات متحده “به صدای مردم ایران و آرزوهای آنها احترام می‌گذارد.” پیش‌تر ویدئویی در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده بود که نشان می‌داد یک معترض نام یک خیابان را با نصب برچسبی که روی آن “ترامپ” نوشته شده، تغییر می‌دهد.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

جی‌کی رولینگ، نویسنده سرشناس بریتانیایی و خالق مجموعه “هری پاتر” نیز از اعتراضات سراسری مردم در ایران حمایت کرد. او با انتشار ویدئویی از راهپیمایی عظیم مردم در آبدانان در شبکه اکس نوشت: «شجاعت این افراد شگفت‌انگیز است. آنها نوری هستند در دنیایی که اخیرا بسیار تاریک به نظر می‌رسید.»

چارلی وایمرز، نماینده پارلمان اروپا نیز با به اشتراک گذاشتن ویدئویی از اعتراضات در اکس نوشت: «زنده باد مردم ایران. مرگ بر ستمگر!»

وایمرز در جریان اعتراضات “زن زندگی آزادی” نیز از مردم ایران حمایت کرده بود.

اعتراضات مردمی در ایران؛ رویکرد کشورهای اروپایی چیست؟

اعتراضات مردمی در ایران؛ رویکرد کشورهای اروپایی چیست؟

آمریکا تهدید کرده‌ است، با ادامه خشونت با معترضان در ایران امکان اقدام نظامی وجود دارد. سوال اینجاست که کشورهای اروپایی در این تحولات چه نقشی دارند؟ گفتگو با چند نماینده پارلمان و سیاستمدار ایرانی و آلمانی در این باره.ایران وارد یازدهمین روز اعتراضات سراسری شده است. خشم کسبه و بازاریانی که به خاطر افزایش بهای دلار تصمیم به بستن مغازه‌ها گرفتند، خیلی سریع فراگیر شد و معترضان را به خیابان‌ها کشاند.

با وجود اینکه مشکلات اقتصادی این‌بار جرقه اعتراضات را شعله‌ور کرد اما شعارهای معترضان از همان روزهای ابتدایی، متوجه حاکمیت جمهوری اسلامی شد و مردم حالا نه تنها در پایتخت، در بسیاری از شهرهای کوچک ایران نیز به خیابان‌ها آمدند. واکنش جمهوری اسلامی هم مانند همیشه سرکوب معترضان است.

اما آنچه اعتراضات این بار در ایران را متفاوت‌تر از همیشه کرده، واکنش جامعه‌ بین‌المللی بخصوص ایالات متحده است.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا تا روز یازدهم اعتراضات در ایران دست‌کم دو بار به صورت مستقیم به حکومت ایران پیام داده و تهدید کرده است، “در صورت کشته شدن معترضان بیشتر، رژیم تهران “ضربه بسیار سختی” از سوی ایالات متحده خواهد خورد.”

اسرائیل نیز به دقت تحولات ایران را رصد می‌کند و بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر این کشور با اعلام اینکه “احتمال دارد مردم ایران در آستانه لحظه‌ای سرنوشت‌ساز قرار گرفته باشند” گفته است: «اسرائیل در کنار مردم ایران ایستاده است.»

همزمانی اعتراضات در ایران با تحولاتی که در ونزوئلا رخ داد، احتمال اینکه آمریکا یا اسرائیل قصد حمله نظامی به ایران را داشته باشند را حتی قوت بخشید.

یائیر لاپید، رهبر اپوزیسیون اسرائيل اخیرا با هشدار به جمهوری اسلامی با لحنی تهدیدآمیز گفت، “رژیم ایران باید به تحولات ونزوئلا توجه کند.

در حالی که ایالات متحده و اسرائیل آشکارا ایران را تهدید کرده‌اند، در صورت ادامه خشونت با معترضان امکان اقدام نظامی وجود دارد، کشورهای اروپایی در این تحولات چه نقشی دارند؟

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

دویچه‌ وله فارسی در این‌باره نظر برخی از نمایندگان پارلمان و سیاستمداران ایرانی و آلمانی را جویا شده است. از این نمایندگان همچنین پرسیدیم، در صورتی که اروپا قصد حمایت از معترضان در ایران را داشته باشد، چه گزینه‌های عملی و مشخصی را پیش‌رو می‌بینند؟

آیا موضوع صرفا به گسترش تحریم‌ها محدود می‌شود؛ تحریم‌هایی که به‌ویژه فشار اقتصادی بر مردم وارد می‌کند یا گزینه‌های جایگزین دیگری نیز مورد بررسی قرار دارند؟

پاسخ نمایندگان احزاب مختلف پارلمان آلمان به دویچه‌ وله فارسی را بخوانید:

هانا نویمان، نماینده پارلمان اروپا: آینده ایران را مردم ایران تعیین خواهند کرد

آینده ایران را مردم ایران تعیین خواهند کرد اما وظیفه ما در اروپا این است که از همه کسانی که برای ایرانی آزاد مبارزه می‌کنند، تا حد توان حمایت کنیم و خشونت رژیم را مشمول تحریم قرار دهیم. خشونت علیه معترضان باید پیامدهای سیاسی داشته باشد.

اتحادیه اروپا باید به‌صورت روشن اعلام کند، استفاده از مهمات جنگی، بازداشت‌های گسترده و قطع اینترنت، نقض‌جدی حقوق بشر است و نباید بدون پیامد باقی بماند. حداقل اقدام هم این است که اکنون سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در فهرست سازمان‌های تروریستی قرار گیرد.

درباره تحریم‌ها هم این موضوع بسیار مهم است که این تحریم‌ها علیه چه کسانی اعمال می‌شوند. ما باید به‌طور هدفمند مسئولان سرکوب را هدف قرار دهیم و نه مردم ایران را و به همین دلیل تحریم‌های شخصی و فردمحور را به‌طور قاطع گسترش دهیم.

سرکوب امروزه در فضای دیجیتال نیز رخ می‌دهد؛ بنابراین باید از آزادی اینترنت محافظت و رصد بر صادرات فناوری‌های نظارتی و سرکوب گرایانه را تشدید کنیم.

همچنین حمایت اروپا از معترضان از نظر سیاسی و حقوقی، مشخصا باید به معنای توقف اخراج به ایران و ایجاد مسیرهای امن بشردوستانه برای فعالان، روزنامه‌نگاران و خانواده‌های آنان باشد.

بیژن جیرسرایی، دبیرکل پیشین حزب دموکرات‌های آزاد آلمان (FDP): انفعال اروپا شرم‌آور است

متاسفانه اروپا در حال حاضر تنها یک ناظر منفعل رویدادهای ایران است. این انفعال شرم‌آور است.

اروپا به‌طور فوری به یک راهبرد جدید در قبال ایران نیاز دارد که با سیاست‌های ایالات متحده هماهنگ باشد.

اینس شورتنر، از رهبران فعلی حزب چپ آلمان (Die Linke): اروپا در تحولات کنونی ایران عملا نقش قابل‌توجهی ندارد

اروپا در تحولات کنونی ایران عملا نقش قابل‌توجهی ندارد. اتحادیه اروپا در حال حاضر نه اهرم‌های موثری دارد تا بدون تشدید وضعیت دشوار مردم، فشار قابل‌توجهی بر رژیم ایران وارد کند و نه نفوذ قابل‌توجهی بر اقدامات ایالات متحده و اسرائیل دارد.

آمریکا و اسرائیل اهداف راهبردی خود را عمدتا به‌طور مستقل و بدون مشورت با شرکای اروپایی دنبال می‌کنند. سال‌ها تمرکز بر مذاکرات هسته‌ای با ایران و همچنین فقدان راهبرد جامع اتحادیه اروپا نسبت به ایران که حقوق بشر و وضعیت مردم در کشور را به‌طور جدی در مرکز توجه قرار دهد، توانایی عملی اروپا را به‌طور محسوسی تضعیف کرده است.

ابزارهای در دسترس اروپا محدود است اما بی‌اهمیت نیست. هم‌اکنون تحریم‌های گسترده‌ای علیه نمایندگان رژیم و همچنین ساختارهای فنی و نظامی جمهوری اسلامی اعمال شده است. تحریم‌های هدفمند منطقی هستند و باید گسترش یابند، حتی اگر رژیم تاکنون راه‌هایی یافته باشد تا بسیاری از این اقدامات را دور بزند. از سوی دیگر، تحریم‌های سراسری که عمدتا وضعیت اقتصادی مردم را بدتر می‌کنند، نتیجه‌بخش نخواهند بود.

علاوه بر این، امکانات مهم دیگری علاوه بر اقدامات تحریمی نیز وجود دارد. تمرکز باید بر این باشد که چگونه فعالان حقوق زنان و حقوق بشر در محل، به‌طور مشخص تقویت و محافظت شوند. این هدف حتی در قرارداد ائتلافی ثبت شده است اما دولت فدرال تاکنون کار بسیار کمی انجام داده و مردم را تنها گذاشته است.

آلمان و اتحادیه اروپا می‌توانند و باید به شفاف‌سازی موارد نقض‌حقوق بشر در ایران و مستندسازی نظام‌مند آن کمک کنند. این مستندسازی برای پیگیری و مجازات قانونی بلندمدت جنایات علیه معترضان اهمیت حیاتی دارد. در این زمینه سفارت‌های اروپایی در محل می‌توانند نقش مهمی ایفا کنند.

علاوه بر این، اتحادیه اروپا می‌تواند با حمایت از فراهم کردن امکانات ارتباطی امن برای معترضان، کمک عملی شامل دسترسی به اینترنت و امکان دور زدن سانسور و نظارت دیجیتال ارائه دهد و در عین حال فعالانی که خدمات حفاظتی و ارتباطی دیجیتال ارائه می‌دهند را حمایت کند.

در نهایت، در داخل اروپا نیز نیاز به هوشیاری بالاتری وجود دارد تا به‌طور قاطع از این‌که عوامل نزدیک به رژیم، فعالان در دیاسپورا (جوامع دور از وطن) را مرعوب یا تهدید کنند، جلوگیری شود.

دانیال ایلخانی‌پور، نماینده پارلمان آلمان از حزب سوسیال‌دموکرات (SPD): هر اقدام روشنی که نشان دهد اروپا پشت جمهوری اسلامی را خالی می‌کند، می‌تواند موثر باشد

بدیهی است که اروپا در چنین وضعیتی به‌مراتب نفوذ کمتری نسبت به ایالات متحده دارد، با این حال، با توجه به شرایط موجود، واکنش کشورهای اروپایی می‌تواند قطعا بر فروپاشی رژیم تاثیر بگذارد.

از زمان اعتراضات مربوط به ژینا (مهسا) رژیم در حال وقت‌کشی بوده با این امید که روابط خود با آلمان و اروپا را دوباره ترمیم کند. در این وضعیت کنونی شکننده که بخش‌هایی از نیروهای امنیتی سلاح‌های خود را زمین می‌گذارند و تغییر موضع می‌دهند، یک علامت روشن از سوی اروپا در حمایت از مردم ایران، می‌تواند این فروپاشی را به‌طور چشمگیری تسریع کند.

رژیم در مدت کوتاهی بسیاری از متحدان خود را از دست داده است، مانند مادورو، رئیس جمهور پیشین ونزوئلا. اگر اکنون حتی امید به رسیدن به توافق با اروپا نیز ناممکن شود، آخرین فرد در دستگاه رژیم هم درخواهد یافت که همه آنها بر یک کشتی در حال غرق شدن قرار دارند. این سیستم از درون فرو خواهد پاشید، هیچ‌کس نمی‌خواهد آخرین کسی باشد که تا پایان به خامنه‌ای چسبیده است. این بدان معناست که هر اقدام روشنی که نشان دهد اروپا پشت رژیم را خالی می‌کند، می‌تواند موثر باشد؛ از اخراج سفرا گرفته تا بستن سفارتخانه‌ها در کشورهای اروپایی.

در زمینه تحریم‌ها نیز می‌توان به گسترش تحریم‌های هدفمند و دقیق علیه افراد وابسته به دستگاه امنیتی اندیشید. در این وضعیت حساس، اروپا نیز می‌تواند به‌صراحت و با صدای بلند اعلام کند، پس از سقوط رژیم، هیچ‌گونه شانسی برای دریافت پناهندگی برای نیروهای مسلح وابسته به دستگاه امنیتی وجود نخواهد داشت؛ به‌گونه‌ای که آنها درک کنند تنها شانسشان تسلیم شدن یا قرار گرفتن در کنار مردم است.

این‌که اروپا و به‌ویژه آلمان در چنین شرایطی سکوت کرده‌اند، یک رسوایی و نشانه‌ای از ضعف و ناتوانی است. با این حال، من متقاعد شده‌ام که کشورهای اروپایی هم اگر اعتراضات بیشتر ادامه پیدا کند، همراه خواهند شد، البته مثل همیشه متاسفانه با تامل و دیرهنگام.

دروغ‌های نظام درباره هواپیمای اوکراینی؛ خاک در چشم حقیقت

دروغ‌های نظام درباره هواپیمای اوکراینی؛ خاک در چشم حقیقت

فریب، دروغ و انکار حقیقت؛ خلاصه‌ای از عملکرد مقامات نظام در ۳ روز نخست پس از سقوط هواپیمای اوکراینی در پی شلیک سپاه پاسداران. این گزارش از یوحنا نجدی فهرستی از مهمترین دروغ‌های مقامات حکومت ایران درباره این فاجعه است.بامداد چهارشنبه ۱۸ دی‌ماه سال ۱۳۹۸ لحظه‌ای فراموش‌نشدنی در تاریخ جمهوری اسلامی است؛ ساعت ۶:۱۲ دقیقه صبح این روز هواپیمای متعلق به خطوط هواپیمایی اوکراین در حالی از باند پرواز فرودگاه خمینی تهران به پرواز درآمد که تنها چند ساعت پیش از تیک‌آف این هواپیما، خبر حمله موشکی سپاه به پایگاه نظامیان آمریکا در عین الاسد عراق در انتقام از کشته شدن قاسم سلیمانی، فرمانده سپاه قدس، به سرخط خبرهای رسانه‌های جهان تبدیل شده است؛ این پرواز اما هیچ‌گاه به مقصد نرسید چراکه در پی شلیک دو موشک از سوی سپاه پاسداران، سرنگون شد و تمامی ۱۷۶ سرنشین آن جان باختند.

این گزارش روایتی است از مهمترین فریب‌ها و دروغ‌های نظام بویژه در ۷۲ ساعت نخست پس از سرنگونی این هواپیما توسط سپاه پاسداران.

از عابدزاده و اسلامی تا حاجی‌زاده و خامنه‌ای

ساعاتی از سقوط هواپیمای پی‌اس ۷۵۲ نمی‌گذرد که گمانه‌زنی‌ها از شلیک موشک به این هواپیما قوت می‌یابد. علی عابدزاده، رئیس وقت سازمان هواپیمایی کشوری ایران، به عنوان نخستین بازیگر وارد میدان می‌شود و ساقط شدن هواپیما در اثر برخورد موشک را “از نظر علمی غیرممکن” و “شایعاتی غیرمنطقی” توصیف و ادعا می‌کند که “آمریکا به خاطر ضرر هنگفت شرکت بوئینگ طی ماه‌های اخیر، چنین ادعاهایی را مطرح می‌کند.”

او ابراز اطمینان می‌کند که “موضوع برخورد موشک به این هواپیما به هیچ وجه نمی‌تواند صحت داشته باشد.”

عابدزاده پا فراتر می‌نهد و می‌پرسد: «مگر می‌شود پدافند به هواپیمایی شلیک کند که هشت‌هزار پا ارتفاع دارد؟»

نام علی عابدازده یک سال بعد در پرونده‌هایی مرتبط با فساد اقتصادی مطرح شد؛ همچنین روزنامه شرق، چاپ تهران، به نقل از “یک منبع آگاه در قوه قضائیه” نوشت که دو مدرک کارشناسی و کارشناسی ارشد علی عابدزاده “که از فیلیپین اخذ شده، جعلی است.”

محمد اسلامی، وزیر وقت راه و شهرسازی در دولت حسن روحانی نیز شامگاه ۱۸ دی‌ماه از غافله عقب نمی‌ماند و با تاکید بر اینکه “شایعاتی مبنی بر تروریستی بودن، انفجار یا تیراندازی به هواپیما به عنوان علت بروز سانحه و سقوط هواپیمای اوکراینی درست نیست” می‌افزاید که “نقص فنی دلیل این حادثه بوده است.”

اسلامی با این سابقه از شهریورماه سال ۱۴۰۰ تا کنون با حکمی از سوی ابراهیم رئیسی به عنوان رئیس سازمان انرژی اتمی ایران فعالیت می‌کند؛ عدم اعتماد جامعه جهانی به برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی جای تعجب دارد؟!

همزمان با بالاگرفتن شایعات درباره شلیک به هواپیمای اوکراینی، ابوالفضل شکارچی، سخنگوی ارشد نیروهای مسلح، با “مضحک” دانستن این تحلیل که “هواپیمای اوکراینی مورد اصابت قرار گرفته” ابراز اطمینان می‌کند که این شایعات “کاملا دروغ محض است و هیچ کارشناس نظامی و سیاسی این موضوع را تایید نمی‌کند.”

حسن رضایی‌فر، رئیس کمیسیون بررسی سانحه سازمان هواپیمایی کشوری نیز روز ۱۹ دی‌ماه ادعا می‌کند که در محل سقوط این هواپیما “هیچ قطعه موشکی” پیدا نشده و عکس‌های منتشرشده در فضای مجازی را “غیرموثق” نامید و تکذیب کرد.

از جمله مهمترین چهره‌ها در این پرونده، علی ربیعی، معروف به “برادر عباد”، از چهره‌های امنیتی نزدیک به جناح موسوم به اصلا‌ح‌طلب است. او که در آن زمان، سخنگوی دولت حسن روحانی بود، در بیانیه‌ای با پیروی از ادبیات علی خامنه‌ای که همه‌چیز را بدون سند و مدرک به آمریکا نسبت می‌دهد، حق‌ به‌جانب اعلام می‌کند: «امروز به روش کاملا حساب‌شده و شناخته‌شده در عملیات روانی به نقل از یک منبع آگاه از پنتاگون که خواسته نامش فاش نشود خبر اصابت دو موشک به هواپیمای اوکراینی با آب و تاب در رسانه‌ها منعکس شده است.»

او با ادبیاتی تهدیدآمیز می‌افزاید: «در آینده که مشخص شد این ادعای دروغ عاری از حقیقت است، هیچ‌کس مسئولیت این دروغ بزرگ را بر عهده نخواهد گرفت.»

چند روز بعد اما در پی اعتراف جمهوری اسلامی به شلیک به این هواپیما، علی ربیعی پا عقب می‌گذارد و در یک نشست خبری می‌گوید که به مقامات دولت اعلام شده بود موشکی در کار نبوده است و از بی‌اطلاعی مقامات دولت “از جمله شخص رئیس‌جمهور” از علت اصلی سقوط هواپیما “تا عصر روز جمعه (۲۰ دی‌ماه)” سخن می‌گوید.

از دیگر مقامات اصلی در فریب افکار عمومی و انکار واقعیت، امیرعلی حاجی‌زاده، فرمانده وقت هوافضای سپاه پاسداران است؛ او روز ۲۱ دی، در سخنانی کوتاه برای پذیرش مسئولیت سرنگونی هواپیمای اوکراینی، چند ادعا را مطرح می‌کند که خیلی زود حتی از سوی دیگر نهادهای حکومتی صراحتا رد می‌شوند.

حاجی‌زاده مثلا ادعا می‌کند که مسئول شلیک موشک زمین به هوا، بویینگ شرکت هواپیمایی اوکراین را موشک کروز تشخیص داد و تلاش کرد تا با فرمانده خود تماس بگیرد، اما “ظاهرا سیستم ارتباطی‌اش با اختلال روبه‌رو بوده‌است و نمی‌تواند تماس بگیرد که شاید به دلیل شلوغ بودن شبکه یا جمینگ [جنگ الکترونیک دشمن] بوده است.”

مسئولان نظامی حکومت ایران روز ۳۰ دی‌ماه در یک جلسه غیرعلنی در کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی تاکید کردند که تئوری جنگ الکترونیک هیچ مبنایی ندارد. در پایان این جلسه، مجتبی ذوالنوری، رئیس کمیسیون امنیت ملی مجلس می‌گوید که “ابهام در خصوص احتمال جنگ الکترونیک و هجوم سایبری در این حادثه به عنوان یکی از مباحث مطرح شد اما فعلاً این موضوع اثبات نشده است.”

حاجی‌زاده همچنین ادعا می‌کند که اپراتور موشک سپاه از زمانی که هواپیمای اوکراینی را دیده، “۱۰ ثانیه فرصت داشته‌ است تصمیم بگیرد”. با این حال، مجله فوربس بلافاصله ضمن رد سخنان حاجی‌زاده اعلام می‌کند از زمانی که اپراتور موشک هدف خود را تشخیص می‌دهد، حداقل ۱ دقیقه و ۵۳ ثانیه و حداکثر ۳ دقیقه و ۳۹ ثانیه فرصت دارد تا تصمیم‌گیری کند.

افزون بر این، حاجی‌زاده در توضیحات خود در مورد “خطای” منجر به سرنگونی هواپیمای پی‌اس ۷۵۲، از شلیک “یک موشک” به این هواپیما سخن می‌گوید؛ این در حالی است که اساسا شلیک دومین موشک باعث شد تا این هواپیما به گدازه‌ای از آتش تبدیل شود. بعدها مشخص شد که حاجی‌زاده و بسیاری از مقامات امنیتی و نظامی از همان “نخستین لحظات” مطلع بودند که دو موشک به سوی این هواپیما شلیک شده است.

امیرعلی حاجی‌زاده میانه مهرماه سال ۱۴۰۳ از سوی علی خامنه‌ای نشان درجه یک فتح را دریافت کرد. او روز ۲۳ خردادماه سال ۱۴۰۴ در پی حملات اسرائیل کشته شد.

این‌ها البته تنها برخی از فریب‌ها و تلاش‌های مقامات نظام برای انکار و تحریف واقعیت درباره پرواز پی‌اس ۷۵۲ است؛ دروغ‌هایی که مرزهای وقاحت و بی‌شرمی را جا‌به‌جا کردند.

سرانجام روز شنبه ۲۱ دی‌ماه ۱۳۹۸ در پی فشار افکار عمومی و جامعه جهانی بویژه مقامات اوکراینی و کانادایی، ستاد کل نیروهای مسلح با صدور بیانه‌ای اعلام می‌کند هواپیمای اوکراینی “بر اثر بروز خطای انسانی و به صورت غیر عمد” مورد اصابت قرار گرفته است.

جامعه ایران با کوهی از خشم و غم اخبار مربوط به این هواپیما و خانواده‌های داغدار را دنبال می‌کند؛ علی خامنه‌ای اما در نخستین سخنرانی عمومی خود به‌رغم همدردی با خانواده‌های داغدار نه‌تنها بابت شلیک به این هواپیما عذرخواهی نمی‌کند، بلکه بخش بزرگی از سخنان خود را به “ستایش” از سپاه پاسداران و قاسم سلیمانی اختصاص می‌دهد؛ نمکی بر زخم ایرانیان و خانواده‌های داغدار. خامنه‌ای همچنین در عباراتی گنگ و دوپهلو می‌گوید که در مورد سرنگونی هواپیمای اوکراینی “ابهاماتی” وجود دارد.

همراهی رسانه‌های حکومتی با مقامات؛ “مهمل است”

همزمان بسیاری از رسانه‌ها و خبرگزاری‌های حکومتی نیز از این “ضداطلاعات” حمایت می‌کنند.

مثلا خبرگزاری تسنیم، نزدیک به سپاه پاسداران و محافل امنیتی، روز ۲۰‌ دی‌ماه در گزارشی به نقل از یک “منبع آگاه در فرودگاه امام خمینی” می‌نویسد که “هواپیما نقص فنی داشت، مهندس ایرانی طبق فرم موجود اجازه پرواز را نداده بود اما مهندس اوکراین ایرلاین مخالف [بوده] و اعلام کرده که مشکلی برای پرواز نیست و پرواز می‌کنیم.”

تسنیم یک روز پیشتر نیز مدعی شده بود “افرادی که کوچک‌ترین شناختی از نحوه فعالیت سامانه‌های پدافندی داشته باشند” می‌دانند که ادعای اصابت موشک به هواپیمای اوکراینی “چه‌قدر مهمل و غیرمنطقی است.”

خبرگزاری دولت، ایرنا، نیز گوشه‌ای دیگر از کار را برعهده می‌گیرد و روز ۲۰ دی، در گزارشی می‌نویسد که “اگر واقعا چنین کاری [شلیک به موشک] صورت گرفته بود اساسا این امکان وجود نداشت که عکاسان خبری به این شکل آزاد بتوانند در محل حضور پیدا کرده و عکس‌برداری کنند.”

همزمان شماری دیگر از رسانه‌های نزدیک به محافل امنیتی و سپاه پاسداران، از مشرق‌نیوز و خبرآنلاین گرفته تا روزنامه‌های کیهان و قدس، نیز با اتخاذ رویه‌ای یکسان ادعای شلیک موشک به هواپیمای اوکراینی را به “تمسخر” می‌گیرند.

در این رسانه‌ها از جمله بیانیه‌هایی از گروه‌هایی موسوم به “جمعی از متخصصان اتحادیه صنایع هوایی و فضایی ایران و دانش‌آموختگان مهندسی هوافضای دانشگاه صنعتی شریف” منتشر می‌شود که در آن ادعا شده “این هواپیما اگر مورد هدف قرار گرفته بود در هوا متلاشی می‌شد و تکه‌های آن کیلومترها از هم دور می‌افتاد، در حالی که روی زمین در اثر برخورد متلاشی شده و همه تکه‌ها یک‌جا افتاده است.”

“جمعی از متخصصان” که یک‌شبه روییدند و البته کوتاه‌زمانی پس از آن، تا امروز و برای همیشه، ناپدید شدند؛ گویی هرگز نبودند.

مقامات مطلع بودند

حالا شش سال از شلیک سپاه پاسداران به پرواز پی‌اس ۷۵۲ می‌گذرد و در این مدت حقایقی افشا شده‌اند.

از جمله جدیدترین موارد، علی شمخانی، مشاور رهبر جمهوری اسلامی، در مصاحبه‌ای که مهرماه سال ۱۴۰۴ منتشر شد، اعتراف می‌کند که از همان بدو حادثه و از طریق رئیس ستاد کل نیروهای مسلح ایران از سرنگون شدن هواپیمای اوکراینی توسط پدافند سپاه پاسداران مطلع شده و این مساله را با حسن روحانی، رئیس‌جمهوری وقت، در میان گذاشته است: «هم من می‌دانستم، هم رئیس‌جمهوری می‌دانست. من خودم به او گفته بودم. به من گفتند که این هواپیما را به اشتباه زدند. من همان موقع، تلفن که قطع شد، تلفن را برداشتم و به رئیس‌جمهوری [حسن روحانی] گفتم.»

این‌همه البته در حالی است که حکومت، تازه “سه روز بعد” دلیل این حادثه را اعلام کرد.

تراژدی ناتمام پی‌اس ۷۵۲

تراژدی پرواز اوکراینی پی‌اس ۷۵۲ البته هنوز به پایان نرسیده و البته داغی است که سرد نخواهد شد؛ از جمله مهمترین تحولات در این خصوص، دادگاه تجدیدنظر انتاریو مردادماه سال ۱۴۰۴ محکومیت شرکت هواپیمایی بین‌المللی اوکراین به پرداخت غرامت به خانواده‌های حادثه سرنگونی هواپیمای اوکراینی در تهران را تأیید کرد.

انجمن خانواده‌های جانباختگان پرواز پی‌اس۷۵۲، در واکنش تأکید کرد که این حکم، ناقض و نافی مسئولیت سپاه پاسداران و حکومت جمهوری اسلامی در سرنگونی هواپیمای اوکراینی نیست.

این تصویری کوتاه از فریب‌ها و “ضداطلاعات” مقامات نظام درباره پروازی است که هرگز به مقصد نرسید و تمامی ۱۷۶ سرنشین آن بر اثر شلیک دو موشک از سوی سپاه پاسداران جان باختند. تلاشی آشنا و شکست‌خورده برای خاک پاشیدن در چشم حقیقت.

بیانیه ده‌ها فعال سیاسی و مدنی: زمان تغییر بزرگ فرا رسیده است

گروهی متشکل از ۲۲۲ فعال سیاسی و مدنی از “بیانیه ۱۷ امضایی” با محوریت “نجات ایران” حمایت و تاکید کردند که “زمان تغییر بزرگ فرا رسیده” و خشونت و سرکوب نمی‌تواند ملتی را که تصمیم گرفته سرنوشت خود را تغییر دهد متوقف کند.موج جدید اعتراضات سراسری در شهرهای مختلف ایران از روز یکشنبه ۷ دی‌ماه در پی اعتصاب شماری از کسبه و بازاریان تهران در اعتراض به افزایش افسارگسیخته بهای دلار آغاز شد. این اعتراض‌ها به‌سرعت به سراسر کشور گسترش یافت و معترضان شعارهای ضدحکومتی سردادند.

خبرهای کوتاه و فشرده درباره این اعتراض‌ها را در این مجموعه بخوانید.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

ده‌ها فعال سیاسی و مدنی: زمان تغییر بزرگ فرا رسیده است
در ادامه اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ که از اعتصاب و تعطیلی مغازه‌ها در بازار تهران آغاز شده و اکنون به ده‌ها شهر کشور کشیده شده است، گروهی متشکل از ۲۲۲ فعال سیاسی، مدنی و مدافعان حقوق بشر با انتشار متنی مشترک، از “بیانیه ۱۷ امضایی” با محوریت “نجات ایران” حمایت کردند.

در این متن، اعتراضات اخیر بازتاب “دردها و رنج‌های پایان‌ناپذیر ملتی” توصیف شده که زیر فشار “استبداد دینی، سیاست خارجی ستیزه‌جو، ایدئولوژی ارتجاعی حاکمیت و سیاست‌های مخل توسعه” به ستوه آمده است.

امضاکنندگان این متن اعلام کرده‌اند که از گزاره محوری بیانیه ۱۷ فعال سیاسی و مدنی مبنی بر این که “نظام نامشروع جمهوری اسلامی رفتنی است” حمایت می‌کنند.

در این بیانیه، تاکید شده که تنها راه نجات کشور از پرتگاه کنونی، “گسترش اعتراضات سازمان‌یافته و همگرایی نیروهای دموکراسی‌خواه و خواهان تغییرات ساختاری سیاسی” است.

امضاکنندگان با اشاره به شعارهای آزادی‌خواهانه و ضد استبدادی در خیابان‌ها، بر این نکته تاکید کرده‌اند که این اعتراضات حول خواست‌هایی شکل گرفته که ریشه در مطالبه تاریخی جامعه ایران برای دستیابی به “آزادی، دم دموکراسی و حاکمیت ملی” دارد.

در متن این حمایت‌نامه آمده است که “زمان تغییر بزرگ فرا رسیده است” و خشونت و سرکوب نمی‌تواند ملتی را که تصمیم گرفته سرنوشت خود را تغییر دهد، متوقف کند.

به گفته نویسندگان متن، این جنبش باید بتواند در “لحظه موعود” برگزاری رفراندوم و انتخابات مجلس موسسان را در چارچوب “موازین انتخابات آزاد و منصفانه” و با تاکید بر “حفظ یکپارچگی سرزمینی و استقلال ایران” بر حاکمیت تحمیل کند.

امضاکنندگان در پایان گذار به دموکراسی را چراغ راه خود در این دوره از اعتراضات معرفی کرده‌اند.

پیام زهرا رهنورد: به اتفاق از استبداد به سوی دموکراسی گذار خواهیم کرد
زهرا رهنورد، از چهره‌های شاخص جنبش اعتراضی سبز در پیامی، ضمن ابراز همدردی با خانواده‌های جان‌باختگان اعتراضات دی ماه ۱۴۰۴، بر ادامه مبارزه برای “گذار از استبداد به دموکراسی” تاکید کرد.

رهنورد در این پیام که در صفحه اینستاگرام “کلمه”، نزدیک به میر حسین موسوی در تاریخ ۱۷ دی‌ماه ۱۴۰۴ منتشر شده، با تسلیت به خانواده‌های جوانانی که در اعتراضات کشته شده‌اند، از آنان با عنوان “جوانان وطن” یاد کرده و خطاب به معترضان گفته است: «نترسید نترسید، ما همه با هم هستیم.»

استعفای معاون ارزی بانک مرکزی؛ همتی دستیار جدید در امور ارزی منصوب کرد
به گزارش منابع خبری داخلی ایران، عبدالناصر همتی، رئیس کل بانک مرکزی روز چهارشنبه ۱۷ دی با استعفای علی‌رضا گچ‌پز‌زاده، معاون ارزی این بانک موافقت کرد.

گچ‌پز‌زاده در دوره ریاست محمدرضا فرزین به این سمت منصوب شده بود و همچنان از چهره‌های شناخته‌شده در حوزه سیاست ارزی به‌شمار می‌رفت.

با پذیرش این استعفا، کرسی معاونت ارزی بانک مرکزی فعلاً بدون متصدی مانده است. همتی روز گذشته در حکمی جداگانه، مهدی دارابی را به‌عنوان دستیار رئیس کل در امور ارزی منصوب کرده بود؛ سمتی که جایگزین رسمی معاونت ارزی نیست.

روز سه‌شنبه ۱۶ دی (۶ ژانویه ۲۰۲۶)، هم‌زمان با دهمین روز اعتراضات فراگیر در نقاط مختلف ایران، اعلام رسیدن قیمت دلار به ۱۴۶ هزار و ۵۰۰ تومان، تأییدی بر تداوم شوک مجدد ناشی از جهش انفجاری قیمت ارز بود.

هم‌زمان، به گزارش تسنیم، سکه امامی به ۱۶۹ میلیون و ۱۴۰ هزار تومان رسیده و هر گرم طلای ۱۸ عیار نیز تا ۱۶ میلیون و ۴۴۵ هزار تومان افزایش قیمت داشته است.

این نوسان در شرایطی رخ داده است که دلار هفته قبل، پس از معرفی عبدالناصر همتی به عنوان رئیس جدید بانک مرکزی، تا حدود ۱۳۵ هزار تومان پایین آمده بود. اما با شدت گرفتن اعتصاب‌ها، تجمع‌ها و گسترش اعتراضات در شهرهای دیگر، و سیاسی‌تر شدن فزاینده آن که متوجه کل نظام جمهوری اسلامی بود، این تصور قوت گرفت که کنترل بازار ارز دوباره از دست دولت خارج شده است.

فرمانده کل ارتش اعتراضات را “برنامه‌ریزی دشمن” خواند
امیر حاتمی، فرمانده کل ارتش جمهوری اسلامی روز چهارشنبه ۱۷ دی در جمع دانشجویان دانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش، در نخستین واکنش علنی خود به موج جدید ناآرامی‌ها، تلاش کرد میان اعتراض و خشونت تفکیک بگذارد، اما در عین حال فضای کنونی را به “دشمنان خارجی” نسبت داد.

او گفت، اعتراضدر هر کشوری عادی و طبیعی است و آنچه غیرمعمول است، تبدیل سریع اعتراض‌ها به “اغتشاش” در مدت کوتاه است.

مقامات حکومتی جمهوری اسلامی از کلمه “اغتشاش” برای توجیه سرکوب خشن معترضان استفاده می کنند.

این سخنان در شرایطی مطرح می‌شود که در شهرهای مختلف، از تهران تا قم، مرودشت، ملکشاهی و شهرهای دیگر، گزارش‌های متعدد از تیراندازی به معترضان، بازداشت‌های گسترده و کشتار شهروندان منتشر شده و خانواده‌های قربانیان و نهادهای حقوق بشری روایت رسمی حکومت را به چالش کشیده‌اند.

فرمانده کل ارتش بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به مواضع اخیر مقام‌های آمریکایی و دیگر منتقدان خارجی تهدید کرد: «اگر آنها مرتکب اشتباهی شوند، پاسخی قاطع‌تر دریافت کرده و ما دست هر متجاوزی را قطع خواهیم کرد.» به ادعای او، هرگونه اقدامی علیه جمهوری اسلامی پیامد “دامنه‌دار” خواهد داشت و نیروهای مسلح وارد موضوع خواهند شد.

در بحبوحه اعتراضات گسترده در سراسر کشور و وضعیت متزلزل حکومت ایران در مواجهه با معترضان، دبیرخانه شورای دفاغ جمهوری اسلامی نیز روز سه شنبه ۱۶ دی‌ماه هشدار داده بود که “هر گونه تعرض یا تداوم رفتارهای خصمانه علیه ایران با پاسخت متناسب، قاطع و تعیین کننده مواجه خواهد شد”.

اعتصاب در بازار تهران همزمان با حضور پررنگ نیروهای سرکوب
بر اساس ویدیوها و گزارش‌های منتشرشده در شبکه‌های اجتماعی، بازار ۱۵ خرداد و راسته جواهرفروشان در بازار بزرگ تهران روز چهارشنبه ۱۷ دی‌ماه در اعتصاب کامل به‌سر می‌برند و بیشتر مغازه‌ها کرکره‌های خود را پایین کشیده‌اند.

کاربران شبکه‌های اجتماعی از حضور گسترده مأموران پلیس ضد شورش در ورودی‌ها و خروجی‌های ایستگاه‌های مترو نزدیک به بازار، به‌ویژه ایستگاه پانزده خرداد، خبر داده‌اند.

بر اساس گزارش‌ها، در حالی که «در سراسر بازار تهران حضور پررنگ مردم به‌وضوح دیده می‌شود»، شرکت بهره‌برداری مترو تهران اعلام کرده است که تا اطلاع ثانوی قطارهای خط یک در ایستگاه پانزده خرداد توقف نخواهند کرد.

همزمان، گزارش‌ها از استان فارس حاکی از آن است که موج اعتصابو تعطیلی مغازه‌ها به برخی شهرهای این استان نیز رسیده است. در بازار طلافروشان شهر فسا و شماری از راسته‌ها و واحدهای تجاری در بازار شیراز، تعدادی از مغازه‌داران در همبستگی با اعتصاب‌های اخیر، کرکره مغازه‌های خود را پایین کشیده و از باز کردن مغازه‌های خود خودداری کرده‌اند.

واکنش عراقچی به سخنان ترامپ: مسائل داخل ایران به هیچ کشور خارجی ارتباط ندارد
در ادامه واکنش مقام‌های جمهوری اسلامی به مواضع جدید واشنگتن درباره اعتراضات سراسری ایران، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، اظهارات اخیر دونالد ترامپ را “مداخله‌جویانه” خواند و تاکید کرد که تحولات داخلی ایران ربطی به دولت‌های خارجی ندارد.

عراقچی روز چهارشنبه ۱۷ دی ۱۴۰۴ در حاشیه نشست هیات دولت، در جمع خبرنگاران به سخنان اخیر دونالد ترامپ درباره اعتراضاتایران و اعلام حمایت از معترضان واکنش نشان داد و گفت حل‌وفصل مسائل داخلی ایران باید “در چارچوب رابطه حکومت و مردم” انجام شود.

ترامپ در روزهای گذشته در چند پیام و مصاحبه، به حکومت ایران نسبت به خشونت علیه معترضان هشدار داده و گفته بود در صورت کشتن معترضان، ایالات متحده برای نجات آنها وارد عمل خواهد شد.

وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی در بخش دیگری از سخنان خود، در پاسخ به پرسشی درباره چشم‌انداز ازسرگیری گفت‌وگوها با واشنگتن، تاکید کرد که در شرایط کنونی، از نظر تهران زمان برای مذاکره مناسب نیست.

وزارت خارجه آمریکا: پرداخت ماهانه ۷ دلار به مردم ایران توهین‌آمیز است
صفحه رسمی فارسی‌زبان وزارت خارجه ایالات متحده آمریکا در شبکه اجتماعی اکس (توییتر سابق) روز چهارشنبه ۱۷ دی (۷ ژانویه) با انتشار پیامی، سیاست‌های اقتصادی و منطقه‌ای جمهوری اسلامی را مورد انتقاد قرار داد و آن را “توهین‌آمیز” خواند.

در این پیام آمده است: «توهین‌آمیز است که مقامات رژیم جمهوری اسلامی فکر می‌کنند پرداخت ماهانه ۷ دلار می‌تواند خشم عمومی را فروبنشاند در حالی که ایران تنها در مدت ده ماه بیش از یک میلیارد دلار به حزب‌الله کمک مالی کرده است.»

در ادامه این پیام تاکید شده که در داخل ایران به شهروندان گفته می‌شود برای تامین نیازهای اولیه منابع مالی وجود ندارد، اما هم‌زمان حکومت ایران “در تأمین مالی گروه‌های تروریستی خارجی از هیچ هزینه‌ای دریغ نمی‌کند.”

وزارت خارجه آمریکا این رویکرد را نمونه‌ “استاندارد دوگانه آشکار” دانسته و افزوده است که چنین سیاستی نشان می‌دهد اولویت‌های جمهوری اسلامی کجاست و این اولویت‌ها “قطعا با مردم ایران نیست.”

این پیام درحالی منتشر شده که مقامات جمهوری اسلامی طی روزهای گذشته با وعده پرداخت یارانه و برخی اقدامات معیشتی، تلاش کرده‌اند از شدت اعتراضات مردمی بکاهند.

انتقاد تند انجمن آلمانی-اسرائیلی از سکوت دولت آلمان در قبال اعتراضات ایران
در ادامه اعتراضات سراسری در ایران، فولکر بک، نماینده سابق بوندستاگ (پارلمان آلمان) و رئيس انجمن آلمانی-اسرائیلی از آنچه “سکوت نگران‌کننده و یکدست” دولت آلمان در قبال سرکوب معترضان خوانده، به‌شدت انتقاد کرد.

فولکر بک، با اشاره به گزارش‌های مربوط به کشته‌شدن دست‌کم ۲۹ نفر و بازداشت بیش از هزار معترض گفت، نیروهای امنیتی ایران از آغاز اعتراضات “با خشونتی عریان علیه مردم خود” عمل کرده‌اند. به گفته او، ویدیوهای منتشرشده در شبکه‌های اجتماعی نیز “استفاده از سلاح گرم علیه معترضان” را نشان می‌دهد.

او در بیانیه‌ای که نسخه‌ای از آن به دست دویچه‌ وله فارسی رسیده تاکید کرده است: «این‌که نه صدراعظم آلمان و نه دولت فدرال تاکنون موضعی روشن و قاطع در حمایت از جنبش اعتراضی ایران اتخاذ نکرده‌اند، از نظر سیاسی فاجعه‌بار است.»

فولکر بک افزوده است: «کسی که امروز آشکارا در کنار مردم ایران نایستد، فردا نمی‌تواند مدعی روابطی معتبر با ایرانِ پس از این رژیم باشد.»

در این بیانیه، تنها استثناها در میان مقامات آلمانی، رئیس پارلمان فدرال و معاون او معرفی شده‌اند که به گفته انجمن آلمانی-اسرائیلی، “مواضعی صریح و شفاف” در حمایت از معترضان اتخاذ کرده‌اند.

این انجمن در ادامه خواستار اقداماتی مشخص علیه جمهوری اسلامی شده و از جمله بر “انزوای سیاسی رژیم”، ممنوعیت فعالیت سپاه پاسداران در آلمان، قرار گرفتن این نهاد در فهرست گروه‌های تروریستی اتحادیه اروپا و تشدید تحریم‌ها تاکید کرده است.

در پایان این بیانیه آمده است: «هرگونه ادامه سیاست مماشات، تنها به طولانی‌تر شدن رنج مردم و بی‌ثباتی بیشتر منجر می‌شود. آزادی برای مردم ایران، امنیت برای اسرائیل و ثبات منطقه‌ای، بدون یک تغییر سیاسی بنیادین ممکن نیست.»

اعتصاب کاسبان بازار تاریخی تبریز در ادامه اعتراضات سراسری
امروز چهارشنبه ۱۷ دی‌ماه، کاسبان بازار تاریخی تبریز با تعطیل کردن مغازه‌های خود دست به اعتصاب زدند و به موج اعتراضات سراسری در ایران پیوستند.

تصاویر و ویدئوهای منتشر شده در صفحات اجتماعی که توسط کاربران دست به دست می‌شود، صحت این خبر را تایید می‌کند.

این اعتصاب در شرایطی انجام شده که در روزهای اخیر، اعتراضات در شهرها و بخش‌های مختلف کشور گسترش یافته و اقشار مختلف، از جمله دانشجویان و بازاریان، نارضایتی خود را نسبت به وضعیت معیشتی موجود ابراز کرده‌اند.

اعتراضات دی ۱۴۰۴؛ ادامه اعتراضات دانشجویی در دانشگاه ارومیه
امروز ۱۷ دی ۱۴۰۴ برابر با ۷ ژانویه ۲۰۲۶، اعتراضات دانشجویی در دانشگاه ارومیه ادامه داشت و دانشجویان با وجود برف و سرما، در محوطه دانشگاه تجمع کردند و شعار “دانشجو می‌میرد، ذلت نمی‌پذیرد” سر دادند.

ویدیوهای متعددی از این تجمع منتشر شده که نشان می‌دهد دانشجویان این دانشگاه به اعتراضات سراسری پیوسته‌اند.

حکومت جمهوری اسلامی با وجود سرکوب گسترده معترضان در شهرهای مختلف، تاکنون موفق به فرونشاندن اعتراضات نشده است. هر روز، شهرهای بزرگ و کوچک ایران شاهد تجمعات اعتراضی هستند که شعارهای آن‌ها به‌طور مستقیم علیه حکومت جمهوری اسلامی و علی خامنه‌ای سر داده می‌شود.

لیندسی گراهام خطاب به رژیم ایران: «اگر مردم را بکشید، ترامپ شما را خواهد کشت»
لیندسی گراهام، سناتور جمهوری‌خواه از ایالت کارولینای جنوبی آمریکا و متحد سیاسی دونالد ترامپ، در گفت‌وگو با شبکه فاکس‌نیوز به رهبران جمهوری اسلامی هشدار داد که اگر آن‌ها به کشتن معترضانادامه دهند، با واکنش مرگبار دولت آمریکا روبه‌رو خواهند شد.

او در این مصاحبه خطاب به حاکمان ایران گفت: «به آیت‌الله‌ها باید فهماند که اگر به کشتن مردم خود که خواهان زندگی بهتری هستند ادامه دهند، ترامپ آن‌ها را خواهد کشت.»

این اظهارات در ادامه مواضع دولت ترامپ در قبال جمهوری اسلامی و پس از هشدارهای پیشین رئیس‌جمهور آمریکا درباره واکنش احتمالی واشنگتن به “کشتار معترضان” بیان شده است.

سناتور جمهوری‌خواه در پیام‌ جداگانه‌ای در حساب خود در شبکه ایکس نیز لحن تندی علیه رهبران جمهوری اسلامی به کار برده و نوشته است که تا این لحظه، “بدها” باید فهمیده باشند وقتی دونالد ترامپ چیزی می‌گوید، «منظورش جدی است».

او رهبران جمهوری اسلامی را “در صدر فهرست آدم‌بدها” توصیف کرده و آن‌ها را “نازی‌های مذهبی” نامیده که مردم خود را به وحشت می‌اندازند، به شکل بی‌ضابطه کسانی را که خواهان زندگی بهتری هستند می‌کشند و برای دهه‌ها بزرگ‌ترین حامی تروریسم در جهان بوده‌اند.

هم‌زمان با مواضع گراهام، اکثریت جمهوری‌خواه در کمیته روابط خارجی مجلس نمایندگان آمریکا نیز در پیامی در شبکه‌های اجتماعی از اعتراضات در ایران حمایت کرده و اعلام کرد که در برخی نقاط، معترضان “شهرها را به طور کامل” در کنترل خود گرفته‌اند.

در پیام منتشرشده از سوی این کمیته آمده است، معترضان “مخالف حکومت” در حال برخاستن و تصرف شهرها هستند و مردم ایران از دست “آیت‌الله‌های مستبد و قاتل” به ستوه آمده‌اند. در این بیانیه، گفته شده «چنگال حکومت ایران در حال سست‌شدن است».

دستور پزشکیان: تا جای ممکن با معترضان برخورد امنیتی نشود
همزمان با ادامه اعتراضات در ایران، محمدجعفر قائم‌پناه، معاون اجرایی مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهوری ایران، روز چهارشنبه ۱۷ دی‌ماه ۱۴۰۴ در حاشیه جلسه هیئت دولت گفت: «امروز آقای پزشکیان دستور داد تا حدی که به امنیت ملی خدشه وارد نشود، هیچ برخورد امنیتی با مردم معترض انجام نشود.»

به گفته معاون اجرایی رئیس‌جمهوری ایران، پزشکیان تاکید کرده است که مدیریت اعتراضات باید “با حداکثر خویشتن‌داری” انجام شود و برخوردهای امنیتی تنها در مواردی صورت گیرد که تهدیدی متوجه امنیت ملی باشد.

این اظهارات در حالی مطرح می‌شود که در هفته‌های اخیر، اعتراضات گسترده نسبت به وضعیت معیشت و اقتصاد در شماری از شهرهای ایران جریان داشته و گزارش‌هایی از بازداشت، برخوردهای امنیتی و کشتار معترضان منتشر شده است.

هفته گذشته نیز علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی در دیدار با خانواده‌های جان‌باخته در جنگ ۱۲ روزه با اسرائیل، ضمن “اغتشاشگر” خواندن معترضان مدعی شده بود که حکومت با معترض “حرف” می‌زند اما “با اغتشاش‌گر حرف‌زدن فایده‌ای ندارد.”

او همچنین تهدید کرده بود که “اغتشاشگر را باید سرجایش نشاند.”

پنج سازمان زنان در کُردستان ایران از اعتراضات سراسری حمایت کردند
پنج سازمان زنان فعال در مناطق کُردستان ایران روز دوشنبه ۶ ژانویه ۲۰۲۶ در بیانیه‌ای مشترک، حمایت قاطع خود را از اعتراضات سراسری اخیر در ایران اعلام و سرکوب خشونت‌آمیز آن توسط نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی را به شدت محکوم کردند.

این سازمان‌ها در بیانیە خود تأکید کردەاند که “زنان کرد همیشه در صف مقدم قیام کردستان بوده‌اند و اکنون نیز خود را حامی کامل مردمی می‌دانند که علیه رژیم به پا خاسته‌اند”.

بیانیه فوق با امضای سازمان آزادی زنان کردستان-نینا، سازمان اسوی زنان کرد-زنان کومەلە، سازمان زنان خبات کردستان ایران، سازمان جامعه آزادی زنان شرق کردستان – کژار و اتحادیه زنان دموکرات کردستان ایران منتشر شده است.

در این بیانیه آمده است که اعتراضات روزهای اخیر از شهرهای مختلف ایران و کردستان آغاز شد و به سرعت گسترش یافت، اما جمهوری اسلامی مانند همیشه با سرکوب و خشونت به آن پاسخ داد. سازمان‌های امضاکننده این بیانیه اعلام کردند که “کردها در این سرکوب شدیدترین حملات را متحمل شده‌اند”. آنها به‌ویژه سرکوب در ایلام و لرستان را محکوم کردەاند.

این سازمان‌ها در پایان از جامعه جهانی، سازمان‌های حقوق بشری، نهادهای دموکراتیک و همه نیروهای آزادی‌خواه خواستند سکوت نکنند و حمایت “واقعی و کارآمد” از مبارزه زنان و مردان کرد و مردم ایران داشته باشند.

ادعای نماینده مجلس بریتانیا: ایران به روسیه طلا قاچاق کرده است
تام توگندهات، نماینده حزب محافظه‌کار در مجلس عوام بریتانیا و وزیر امنیت پیشین این کشور، در یک سخنرانی در پارلمان گفت گزارش‌هایی وجود دارد که نشان می‌دهد هواپیماهای باری روسیه در تهران فرود آمده‌اند و مقادیر زیادی طلا از ایران خارج کرده‌اند.

او این پرسش را مطرح کرد که آیا این تحولات می‌تواند نشانه آن باشد که “رژیم ایران برای ادامه بقا پس از سقوط احتمالی‌اش آماده می‌شود؟

به گفته توگندهات، این هواپیماها “احتمالا حامل سلاح و مهمات” نیز هستند.

همیش فالکنر، معاون وزیر خارجه بریتانیا در امور خاورمیانه و افریقای شمالی، در این باره گفت به دلیل ملاحظات اطلاعاتی نمی‌تواند وارد جزئیات این گزارش‌ها شود، اما تاکید کرد که حق تجمع و اعتراض مسالمت‌آمیز، “حقی اساسی” برای مردم ایران است و باید از سوی حکومت محترم شمرده شود.

هشدار آمریکا، بریتانیا، کانادا، هند و استرالیا در مورد سفر به ایران
وبسایت Travel and Tour World گزارش داده است که آمریکا، بریتانیا، کانادا، هند و استرالیا از تاریخ ششم ژانویه (۲۶ دی) به شهروندان خود هشدار داده‌اند که از سفر به ایران خودداری کنند یا سفرهای غیرضروری خود به این کشور را لغو کنند.

بیشتر بخوانید: اعتراضات مردمی ۱۴۰۴

این کشورها اعلام کرده‌اند که ایران به دلیل ناآرامی‌های گسترده، اعتراضات سیاسی، سرکوب شدید توسط نیروهای امنیتی، خطر بازداشت خودسرانه، آدم‌ربایی و احتمال تشدید درگیری‌های نظامی در منطقه، در زمره مقاصد بسیار خطرناک طبقه‌بندی می‌شود.

این هشدارها به ویژه برای شهروندان دوتابعیتی و گردشگران خارجی جدی است و این کشورها تاکید کرده‌اند که در صورت وخامت اوضاع قادر به ارائه کمک اضطراری نخواهند بود.

جمهوری اسلامی سابقه‌ای طولانی در گروگان‌گیری خارجی‌ها و دوتابعیتی‌ها دارد و از این روش برای گرفتن امتیاز در سیاست خارجی خود استفاده می‌کند.