وزارت خارجه آمریکا با اشاره به جهش بی‌سابقه اعدام زنان در ایران، حکم اعدام زهرا شهباز طبری را نمادی از نقض سیستماتیک حقوق بشر دانست. هم‌زمان، موجی از اعتراض‌های بین‌المللی خواستار توقف فوری این حکم شده است.وزارت خارجه آمریکا افزایش چشمگیر اعدام زنان در ایران را محکوم کرده و حکم اعدام زهرا شهباز طبری را نمونه‌ای برجسته از “نقض فاحش و سیستماتیک حقوق بشر” توسط جمهوری اسلامی دانسته است. این موضع‌گیری در شرایطی مطرح می‌شود که به گفته واشنگتن، آمار اعدام زنان در ایران به بالاترین سطح خود در ۲۵ سال گذشته رسیده و ایران عملاً به استثنایی در جهان بدل شده است.

در نخستین پیام منتشرشده در صفحه رسمی وزارت خارجه آمریکا به زبان فارسی در روز چهارشنبه ۲۴ دسامبر (۳ دی) به وقت محلی، آمده است که گزارش‌های سال ۲۰۲۵ از اعدام دست‌کم ۶۱ زن در ایران حکایت دارد؛ رقمی که نسبت به سال گذشته افزایشی حدودا ۷۰ درصدی را نشان می‌دهد.

این پیام تأکید می‌کند، در حالی‌که اعدام زنان در بسیاری از کشورهای جهان “نادر” است یا “تقریباً وجود ندارد”، ایران با ثبت آمار دو رقمی، فاصله‌ای معنادار با دیگر کشورها پیدا کرده است. وزارت خارجه آمریکا در همین چارچوب، از زهرا شهباز طبری به عنوان یکی از زنانی یاد کرده که در حال حاضر در انتظار اجرای حکم اعدام هستند و وضعیت او را شاهدی بر افزایش شمار زنانی دانسته که با چنین سرنوشتی روبه‌رو شده‌اند.

وزارت خارجه آمریکا در ادامه این اعدام‌ها را “وحشیانه” توصیف کرده و خواستار توقف فوری آنها، احترام به روند دادرسی عادلانه و آزادی همه زندانیان سیاسی در ایران شده است. این وزارتخانه همچنین تأکید کرده که ایالات متحده “در مسیر صیانت از حقوق بشر و حفظ کرامت زنان”، در کنار مردم ایران و جامعه جهانی ایستاده است.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

هم‌زمان در پیام‌هایی دیگر که به نقل از وزیر خارجه آمریکا منتشر شده، مارکو روبیو به اختلافات “عمیق و سیستماتیک” واشنگتن با جمهوری اسلامی اشاره کرده و گفته است که سیاست آمریکا در قبال ایران نه تنها دوستانه نیست، بلکه با تحریم‌های مداوم علیه نهادهای مرتبط با تهران همراه بوده است. روبیو همچنین با اشاره به “برخی اعدام‌ها” گفته است که بخشی از این احکام پس از جنگ ۱۲ روزه میان ایران و اسرائیل و با اتهام‌هایی چون “جاسوسی” و “خبرچینی” صادر شده‌اند و آمریکا هر ساله این موارد را در گزارش‌های رسمی خود برجسته می‌کند.

اعتراض‌های بین‌المللی به حکم اعدام زهرا شهباز طبری

هم‌زمان با موضع‌گیری واشنگتن، فشارهای بین‌المللی بر جمهوری اسلامی برای توقف حکم اعدام زهرا شهباز طبری افزایش یافته است. دیروز سه‌شنبه نیز بیش از ۴۰۰ زن برجسته از سراسر جهان، از جمله چهار برنده جایزه نوبل و شماری از چهره‌های سیاسی شناخته‌شده، با انتشار نامه‌ای خواستار آزادی فوری این زندانی سیاسی ۶۷ ساله شدند. امضاکنندگان این نامه هشدار داده‌اند که جان او در خطر فوری قرار دارد.

در این نامه آمده است که خانم طبری در ماه اکتبر پس از محاکمه‌ای که تنها حدود ۱۰ دقیقه به طول انجامیده، به اعدام محکوم شده است؛ محاکمه‌ای که به شکل غیرحضوری و از طریق ویدیوکنفرانس برگزار شده و وکیل منتخب متهم در آن حضور نداشته است. این روند، به گفته امضاکنندگان، مصداق “نقض جدی اصول دادرسی عادلانه” است.

در این نامه تأکید شده که زهرا شهباز طبری صرفاً به دلیل در دست داشتن پلاکاردی با شعار “زن، زندگی، آزادی” در معرض خطر اعدام قرار گرفته است. در عین حال، رسانه‌های رسمی ایران تاکنون به طور علنی به پرونده او یا صدور حکم اعدام برایش نپرداخته‌اند.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

هم‌زمان، گروهی متشکل از هشت کارشناس مستقل حقوق بشر سازمان ملل متحد نیز با صدور بیانیه‌ای، از جمهوری اسلامی خواسته‌اند تا اجرای حکم اعدام زهرا شهباز طبری را فوراً متوقف کند. این کارشناسان گفته‌اند که محکومیت او به اتهام “بغی” بر اساس همان پلاکارد و یک پیام صوتی ارسال‌نشده صورت گرفته است؛ اتهامی که به گفته آنان هیچ‌گونه با “جدی‌ترین جرایم” مورد اشاره در میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی ندارد.

اعدام زنان در ایران؛ روندی نگران‌کننده

کارشناسان سازمان ملل در بیانیه خود تصریح کرده‌اند که پرونده زهرا شهباز طبری نمونه‌ای از وضعیتی گسترده‌تر است که زنان در ایران طی دهه‌ها با آن مواجه بوده‌اند. آنان تأکید کرده‌اند که ایران امروز بالاترین آمار اعدام زنان در جهان را دارد. بر اساس داده‌های سازمان حقوق بشر ایران، مستقر در نروژ، تنها در سال جاری میلادی بیش از ۴۰ زن در ایران اعدام شده‌اند؛ آماری که با آمار اعلام‌شده از سوی آمریکا همخوانی دارد و نشان‌دهنده جهشی کم‌سابقه است.

در این نامه همچنین آمده است: «اکنون در ایران، جسارت در دست گرفتن پلاکاردی که مقاومت زنان در برابر سرکوب را اعلام می‌کند، مرگ است.» این نامه به امضای رؤسای جمهور پیشین سوئیس و اکوادور، نخست‌وزیران پیشین فنلاند، پرو، لهستان و اوکراین، و نیز شماری از نمایندگان فعلی پارلمان‌ها، از جمله نانسی میس، نماینده جمهوری‌خواه کنگره آمریکا، رسیده است.

امضاکنندگان در پایان با درخواست آزادی فوری زهرا شهباز طبری، از دولت‌های جهان خواسته‌اند در کنار زنان ایران در مسیر دستیابی به دموکراسی، برابری و آزادی بایستند.

زهرا شهباز طبری، مهندس برق اهل رشت، دارای مدرک کارشناسی از دانشگاه صنعتی اصفهان و کارشناسی ارشد انرژی پایدار از سوئد است. او ۲۸ فروردین ۱۴۰۴ در منزل خود بازداشت و در شعبه اول دادگاه انقلاب رشت به اتهام “بغی” و نسبت دادن عضویت در سازمان مجاهدین خلق، پس از محاکمه‌ای کوتاه و بدون وکیل مستقل، به اعدام محکوم شد. زهرا شهباز طبری این اتهام‌ها را رد کرده و حکم صادرشده علیه خود را ناعادلانه و غیر قابل توجیه دانسته است.